دیه قتیل الزحام در فقه فریقین

در مورد دیه قتیل الزحام یا کشته شده در اثر ازدحام و شلوغی جمعیت، پژوهش و تحقیق قابل توجهی صورت نگرفته و چگونگی جبران و پرداخت دیه او در فقه فریقین به درستی روشن و مشخص نیست! از این رو، دستیابی به پاسخ های شفاف به ابهامات افراد از حدود مسئولیت مسلمانان در پرداخت دیه قتیل الزحام، نیازمند کاوشی عمیق و جدّی است. سنت اهل‌بیت (ع) و صحابه پیامبر اعظم (ص) و قصور و کوتاهی در ایجاد امنیت از سوی حکومت؛ از جمله دلایلی است که به لزوم پرداخت دیه از بیت المال مسلمانان به اولیای قتیل الزحام، در صورت عدم لوث، مشروعیت می‌بخشد. اکنون این پژوهش، با هدف شناخت حدود و ثُغور ادلّه و تبیین وظیفه و تکلیف در پرداخت دیه به اولیای قتیل الزحام انجام گرفته و نیل به این مَقصد در سایة توصیف و تحلیل گزاره‌های فقه مذاهب اسلامی، با گردآوری داده‌های کتابخانه میسّر است که نتیجه آن، لزوم پرداخت دیه قتیل الزحام در صورت عدم وجود لوث از بیت المال مسلمانان است.

Analysis of the blood money verdict concerning slain in hustle from the jurisprudential viewpoint of Islamic denominations

Qatyl al Ziham or slain in hustle for the bustle of the crowd is of the items that the necessity of the compensation and the payment of the price of his blood from the perspective of Islamic religious jurisprudence is not tough enough. Since a broad and integrated research has not been done in the case consequently the question of the Muslims' responsibility to pay the price of the blood of the killed Muslim in the bustle of the crowd, is a question that needs a research to the stage of appropriate answer (the Poblem). The tradition (Sunnah) of Ahl al-Bayt and the Holy Prophet's companions and failing to establish security by the Government is one of the reasons that enhances the legitimacy of obligation of blood money payment to the relatives of the Muslims who has been killed in the bustle of the crowd, in the case of lack of almost justifiable reason Lawth (the Hypothesis). This study aimed to identify the boundaries and borders proofs and evidences and explaining the responsibility and obligation to pay the blood money to the family of the person was killed in a crowded population (the Target). And reaching this target in light of the description and analysis of the collected data from library concerning jurisprudential propositions of Islamic denominations is possible (the Method) resulting in the obligation of blood money payment for the person was killed in a crowded population in the absence of almost justifiable reason Lawth from the Muslims public treasury Bayt al-Mal (the results).