ارزیابی عوامل محیطی اثرگذار بر ادراک بیماران کرونایی از فضای بستری در بیمارستان (مورد مطالعه: بیمارستان امام‌خمینی شهر تهران)

انتشار ویروس کرونا در جهان از اواخر سال 2019 میلادی تاکنون، سبب شد که مطالعات گسترده‌ای در حوزه‌های گوناگون تخصصی اعم از پزشکی و غیرپزشکی، جهت مدیریت این بیماری انجام شود. در همین راستا پژوهش حاضر با هدف سنجش ادراک بیماران کرونایی از فضای بستری در بیمارستان، با استفاده از به‌کارگیری علم روان‌شناسی محیط در معماری شکل گرفته است. روش تحقیق توصیفی تحلیلی و از نظر هدف کاربردی است. جهت انجام این پژوهش با توجه به مطالعه مبانی نظری مربوط به ادراک محیط، چارچوب مفهومی متشکل از 23 عامل محیطی و کالبدی موجود در بیمارستان امام‌خمینی (ره) به‌عنوان نمونه مورد مطالعه، مورد تحلیل و بررسی قرارگرفته است. همچنین ویژگی‌های شخصی هر فرد اعم از سن، جنسیت و تعداد روزهای بستری آن‌ها به‌عنوان ویژگی‌های فردی و مستقل شناخته شده تا تاثیر آن بر ترجیحات محیطی بیماران کرونایی در هنگام بستری و هریک از عوامل 23گانه به‌عنوان متغیرهای وابسته مورد تحلیل قرار گیرد. سپس با توجه به هر عامل پرسشنامه‌ای ساختاریافته بر مبنای طیف 5 گزینه‌ای لیکرت طرح شد و بر همین مبنا با توزیع پایلوت پرسشنامه و نمونه‌گیری خوشه‌ای بین 120 نفر از بیماران کرونایی بستری در بیمارستان امام‌خمینی تهران که حداکثر دو هفته از زمان بستری آن‌ها طی نشده باشد، از تحلیل داده‌ها با استفاده از روش تحلیل عاملی اکتشافی مشخص شد که سه عامل «خوانش محیطی و کالبدی فضای درمان در مقیاس فضای اتاق بستری»، «خوانش کالبدی و محیطی در مقیاس بیمارستانی» و «اثرگذاری فضاهای خارج از بیمارستان» در ادراک بیماران کرونایی از فضاهای بیمارستانی اثرگذار بوده که هریک شامل متغیرهایی است که لزوم تقویت و بهبود آن‌ها جهت التیام بخشیدن به بیماران ضروری است. همچنین در ادامه، رابطه بین این 3 متغیر نیز به دست آمد و گونه‌شناسی چگونگی درک بیماران از فضاهای بیمارستانی ارائه شد.