مدل‌یابی تاثیر کیفیت فضای بینابینی محیط مسکونی بر شکل‌گیری مکان پایدار (مطالعه موردی: مجتمع مسکونی وحدت بتن شهر جدید صدرا)

مطالعه کیفیت محیط‌های مسکونی ماهیتی پیچیده و چندبعدی دارد. هدف این مطالعه تاثیر کیفیت محیط بر مکان مسکونی پایدار برای کمک به شکل‌گیری مطلوب محیط‌های مسکونی است. برای رسیدن به این هدف، پرسش اصلی این است که، چه رابطه‌ای میان مولفه‌های کیفیت محیط و مکان پایدار در محیط‌های مسکونی وجود دارد؟ برای پاسخ به پرسش‌های تحقیق «مدل مفهومی ارتقاء کیفیت محیط» بر اساس مولفه‌هایی چون مشخصات فردی ساکنان، قابلیت فضاهای بینابینی و کیفیت طراحی و مولفه‌های عملکردی، تجربی زیبایی‌شناختی و زیست‌محیطی مکان پایدار تدوین شد. روش تحقیق همبستگی است و گرداوری داده‌ها با پرسشنامه پیمایشی انجام شده است. مطالعه موردی در مجتمع مسکونی وحدت بتن شهر جدید صدرا با نمونه‌گیری تصادفی آماری و پرسش از 215 نفر از ساکنان بوده است. برای تحلیل داده‌ها از آزمون‌های همبستگی، تحلیل مسیر و ahp فازی استفاده شد. نتایج تحلیل نشان داد که بین مولفه‌های مدل مفهومی ارتقاء کیفیت رابطه همبستگی مثبت و معنادار وجود دارد. بیشترین همبستگی بین مکان پایدار با مولفه تجربی زیبایی‌شناختی در سطح معناداری 0.880 و کمترین همبستگی میان ویژگی‌های فردی ساکنان با مولفه‌های زیست‌محیطی در سطح 0.312 برقرار است. همچنین کیفیت محیط بر مکان پایدار اثر مستقیم دارد و مولفه‌های کیفیت محیط شامل قابلیت فضاهای بینابینی، کیفیت طراحی معماری و مشخصات فردی ساکنان با نقش میانجی کیفیت بر مکان پایدار اثر غیرمستقیم دارند. همچنین کیفیت محیط مسکونی بر مولفه‌های مکان پایدار شامل عملکردی، تجربی-زیبایی‌شناختی و زیست‌محیطی با نقش میانجی مکان پایدار اثر غیرمستقیم دارد. رتبه‌بندی مولفه‌های موثر بر کیفیت محیط نیز نشان داد که قابلیت فضاهای بینابینی بیشترین اهمیت را در کیفیت‌بخشی به محیط مسکونی دارد.