تبیین مولفه‌های معماری بیوفیلی در زیست‌پذیری اقلیم گرم و خشک؛ موردپژوهی: شهر سمنان

نظریه بیوفیلیا، برای اولین‌بار توسط «ادوارد او. ویلسن» از اساتید زیست‌شناسی دانشگاه هاروارد در کتاب او به نام بیوفیلیا در سال 1984 چاپ شد. از جنبه واژه‌شناسی اصطلاح «بیوفیلیا» به معنی «دوست داشتنِ حیات یا سیستم‌های واجدِ حیات» می‌باشد و برای نخستین بار توسط «اریک فروم» برای تبیین یک گرایشِ روان‌شناختی در خصوصِ «جذابیت هر آنچه زنده است»، مورداستفاده قرار گرفت. در واقع او برای اولین‌بار به وابستگی درونی انسان به ارگانیسم‌های زنده اشاره کرد. از سویی دیگر، به نظر می‌رسد که بهترین تحلیل نظام ادراکی انسان در محیط را می‌توان با یافته‌های علوم ادراک و شناخت محیط در دانش روان‌شناسی محیطی را مرتبط دانست و نوعی کالبدشکافی و جستجوی پیوند و این همانی انسان و طبیعت (محیط) را در آن مشاهده کرد. در هرحال، ارزیابی‌های شناختی از عناصر معماری بیوفیلی مبتنی بر زمینه‌های نگرش اکولوژیک می‌تواند در ارتقا برنامه‌ریزی و طراحی مسکن تاثیرگذار باشد. این تحقیق بنا به ماهیت بنیادی و بنابه ماهیت، تحقیقی شناختی است. پژوهش حاضر به لحاظ هدف کاربردی و روش انجام آن توصیفی- تحلیلی و پیمایشی می‌باشد. از آنجاکه تحقیق حاضر در زمره تحقیقات کمی محسوب می‌شود لذا، از ابزار پرسشنامه جهت جمع‌آوری داده‌ها و از نرم‌افزار آماری spss جهت تجزیه‌وتحلیل داده‌ها استفاده شده است. لازم به ذکر است از آزمون‌های آماری همبستگی جهت بررسی روابط متغیرها، تی‌تک نمونه‌ای جهت مقایسه جامعه آماری با میانه نظری و رگرسیون چند متغیره جهت بررسی تاثیرگذاری مولفه‌های طراحی بیوفیلی بر زیست‌پذیری استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد که ارتباط معناداری بین معیارهای بیوفیلی در معماری و زیست‌پذیری وجود دارد چنانچه که مولفه طبیعت‌گرایی بیشترین تاثیر را بر حصول زیست‌پذیری معماری دارد و معیارهای طبیعت دوستی، اقلیم و احساس (ادراک) بیشترین تاثیر را در این میان دارد.