بررسی و واکاوی مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی پهلوی با تکیه بر اسناد

هدف: بررسی یکی از مراکز مهم آرشیویِ دورۀ پهلوی دوم (مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی) با تکیه بر اسناد.روش / رویکرد پژوهش: پژوهش حاضر با رویکرد تاریخی و به‌کارگیری شیوۀ توصیفی-تحلیلی سعی دارد با استفاده از اسناد و مدارک آرشیوی، یکی از موسسات فعّال در سال‌های پایانی حکومت پهلوی را واکاوی کند.یافته‌ها و نتیجه‌گیری: هم‌زمان با تصمیم‌گیری دربارۀ برگزاری جشن بزرگ‌داشت پنجاهمین سال شاهنشاهی پهلوی، مرکزی بانام «مرکز اسناد و آمار شاهنشاهی» در ذیل ستاد این جشن ایجاد شد و در سال 1354، هم‌زمان با گرامی‌داشت سال‌روز کودتای سوم اسفند رضاشاه افتتاح شد. این مرکز در دوران فعالیت خود مدارک مختلفی ازجمله اسناد قوانین و فرمان‌ها، عکس‌ها و اسلایدها، صوت‌ها و فیلم‌ها، بولتن‌ها و گزارش‌ها را جمع‌آوری کرد. پس‌از برگزاری جشن، نظر به نبود مرکز آرشیوی وابسته‌ای به دربار، این مرکز از سال 1356 با هدف جمع‌آوری و حفظ اسناد دستاوردهای حکومت پهلوی به فعالیت ادامه داد. کارکرد اصلی این مرکز، پژوهشی-تبلیغاتی بود و به‌عنوان بازویی ایدئولوژیک در تمامی استان‌های ایران دفاتری داشت.

an analytical review of the pahlavi imperial records and statistics center based on archival records

purpose: this study examines one of the key archival institutions of the pahlavi era (the pahlavi imperial records and statistics center) with an emphasis on archival records.method and research design: using a historical approach and a descriptive-analytical method, this research, seeks to investigate one of the active institutions in the last years of the pahlavi regime through archival documents and materials.findings and conclusions: simultaneously with decisions regarding the celebration of the fiftieth anniversary of the pahlavi dynasty, an institution named the imperial records and statistics center was established under the organizational framework of the celebration headquarters. this center was inaugurated in 1977, coinciding with the anniversary of coup d’état of 1299/1921.  during its activity, the center collected various types of materials, including legal and royal decrees, photographs, slides, audio recordings, films, bulletins, and reports. following the celebration, and in light of the absence of a dedicated archival center affiliated with the court, the center continued its activities from 1977 onward with the aim of collecting and preserving documents related to the achievements of the pahlavi government.  the primary function of this center was research and propaganda, and it had offices across all provinces of iran as an ideological arm.