بررسی نقش گردشگری ادبی در توسعه فضاهای شهری (مطالعه موردی: آرامگاه شیخ شهاب‌الدین اهری)

گردشگری ادبی به عنوان شاخه‌ای از گردشگری فرهنگی، تلفیقی از صنعت گردشگری با میراث فرهنگی و ادبی بوده که برخاسته از جاذبه‌های وابسته به حوزه ادبیات می‌باشد. این نوع از گردشگری که با انگیزه بازدید از مکان‌ها و آثار مرتبط با زندگی شاعران، نویسندگان و... انجام می‌شود، ضمن تحقق هم‌افزایی فرهنگی- ادبی و پاسداشت میراث تاریخی و فرهنگی، می‌تواند به عنوان محرک و ابزاری برای حصول توسعه پایدار شهری در ابعاد مختلف آن باشد و فرصت های رشد و پیشرفت جوامع را فراهم آورد. در این راستا با هدف بررسی نقش گردشگری ادبی در توسعه فضاهای شهری با مطالعه موردی آرامگاه شیخ شهاب‌الدین اهری انجام شده است. این پژوهش در قالب تحقیقات کاربردی و با ماهیت توصیفی- تحلیلی انجام شده، پس از مرور مفاهیم نظری،  عوامل کلیدی و موثر با استفاده از نظرات کارشناسان شناسایی شده و با بهره‌گیری از نرم‌افزار میک‌مک، اثرات و نوع متغییرها سنجش شده است. نتایج به دست آمده از جدول عوامل موثر گردشگری ادبی نشان می‌دهد مولفه‌هایی مانند ارتقای هویت، تقویت سنن و فرهنگ بومی؛ استفاده بهینه از ظرفیت‌های ادبی- هنری و احیاء صنایع دستی محلی؛ حفاظت و نگهداری بهینه از آثار ادبی و ابنیه تاریخی؛ افزایش مشارکت و عدالت اجتماعی و حضورپذیری فضاهای شهری برای اقشار مختلف جامعه، می‌تواند بیشترین اثرگذاری در راستای توسعه فضاهای شهری با تاکید بر گردشگری ادبی را داشته باشد. تعریف درست مفاهیم گردشگری ادبی و توجه به احیا و تبلیغ میراث و هویت ادبی و بهره‌مندی از ظرفیت‌های موجود، با نگاهی بلندمدت و راهبردی، استمرار این نوع گردشگری می‌تواند پایداری و مانایی ارزش‌های ملی، تاریخی و ادبی را سبب شده و بستری برای حفظ و احیای فرهنگ و هویت ملتها و نیز شکوفایی و پیشرفت اقتصادی، اجتماعی و کالبدی شهرها شده و زمینه‌ساز ایجاد فرصت‌های رشد و توسعه فضاهای شهری باشد. 

the role of literary tourism in the development of urban spaces (case study: tomb of sheikh shahabuddin ahri)

introduction: literary tourism, as a branch of cultural tourism, combines the tourism industry with artistic and literary heritage, which originates from attractions related to literature. this type of tourism, which is carried out with the motivation of visiting places and works related to the lives of poets, writers, etc., while realizing cultural-literary synergy and preserving historical and cultural heritage, can be a stimulus and a tool for achieving sustainable urban development in it has different dimensions and provides opportunities for the growth and development of societies. in this regard, a case study of the tomb of sheikh shahabuddin ahri has been carried out to investigate the role of literary tourism in the development of urban spaces.materials: this research was conducted in the form of applied and descriptive-analytical research. after reviewing the theoretical concepts, the key and effective factors have been identified using experts’ opinions, and the effects and types of variables have been measured using micmac software.discussion and results: the results obtained from the table of factors influencing literary tourism indicate that components such as identity enhancement, promotion of local traditions and culture, optimal utilization of literary and artistic capacities, revival of local handicraft industries, optimal conservation of literary works and historical structures, increased social participation and justice, and inclusivity of urban spaces for various segments of society can have the greatest impact on the development of urban spaces with an emphasis on literary tourism.conclusion: a proper definition of the concepts of literary tourism and attention to the revival and promotion of literary heritage and identity, along with the utilization of existing capacities, with a long-term and strategic perspective, can lead to the sustainability and perpetuation of national, historical, and literary values. this type of tourism can provide a foundation for preserving and revitalizing cultures and national identities, as well as fostering economic, social, and physical development of cities, and laying the groundwork for creating opportunities for growth and development in urban spaces.