واکاوی تجربه‌ی زیسته ی شهروندان شهر کرج باتمرکز بر مولفه‌های زیست‌پذیری

ساخت شهرهای قابل سکونت وزیست پذیر یک هدف مهم در نظام شهرنشینی جدید ایران بوده است. در این راستا، درک رضایت ساکنان از مولفه زیست‌پذیری شهری و عوامل تعیین‌کننده آن در کلانشهرهای کشور می تواند تاثیر به سزایی در برنامه‌ریزی وسیاست گذاری های شهری و به ویژه جریان ساخت و ساز وتوسعه شهری ایفا نماید. با این حال، شواهد علمی در مورد رضایت از زیست پذیری شهری در شهرهای ایران بر پایه تجربه زیسته ساکنان هنوز وجود ندارد. این مطالعه با تکیه بر نظرسنجی‌های میدانی در کلانشهر کرج ودرک موضوعات مرتبط بر پایه تجربه زیسته آنان انجام شده است تا به  واکاوی  وارزیابی نگرش افراد بپردازد. نتایج نشان داد که رضایت کلی ازشرایط حاکم بر زیست‌پذیری شهری کرج به دلایل مختلف مانند وجود نگرانی‌ها و ترس‌های مربوط به جرایم محیطی، عدم دسترسی به سامانه های حمل و نقل عمومی موثر و عدم تسهیلات مرتبط برای پشتیبانی از  خدمات عمومی حمل و نقل و غیره پایین است. همچنین رضایت بیشتری از ابعاد راحتی امکانات عمومی و محیط طبیعی در مقایسه با ابعاد امنیت شهری، بهداشت محیط، محیط اجتماعی- فرهنگی و حمل و نقل مناسب و در دسترس، مشاهده می شود. علاوه بر این شهروندان از شاخص‌های مانند امکانات تفریحی، امکانات غذاخوری، امکانات خرید و امکانات آموزشی رضایت بهتری دارند، در حالی که از شاخص‌هایی مانند ظرفیت واکنش به بلایا، وجود پناهگاه‌های اضطراری، آلودگی زباله‌های جامد و آلودگی هوا از رضایت بالنسبه کمتری برخوردار است. نتایج حاصله می‌تواند به مسئولان و برنامه‌ریزان شهری درنظام مدیریت شهری کرج کمک کند تا تصمیمات بهتری در خصوص بهبود زیست‌پذیری شهری و ارتقای سطح رضایت شهروندان بر پایه مولفه های تاثیرگذار اتخاذ کنند.ساخت شهرهای قابل سکونت وزیست پذیر یک هدف مهم در نظام شهرنشینی جدید ایران بوده است. در این راستا، درک رضایت ساکنان از مولفه زیست‌پذیری شهری و عوامل تعیین‌کننده آن در کلانشهرهای کشور می تواند تاثیر به سزایی در برنامه‌ریزی وسیاست گذاری های شهری و به ویژه جریان ساخت و ساز وتوسعه شهری ایفا نماید. با این حال، شواهد علمی در مورد رضایت از زیست پذیری شهری در شهرهای ایران بر پایه تجربه زیسته ساکنان هنوز وجود ندارد. این مطالعه با تکیه بر نظرسنجی‌های میدانی در کلانشهر کرج ودرک موضوعات مرتبط بر پایه تجربه زیسته آنان انجام شده است تا به  واکاوی  وارزیابی نگرش افراد بپردازد. نتایج نشان داد که رضایت کلی ازشرایط حاکم بر زیست‌پذیری شهری کرج به دلایل مختلف مانند وجود نگرانی‌ها و ترس‌های مربوط به جرایم محیطی، عدم دسترسی به سامانه های حمل و نقل عمومی موثر و عدم تسهیلات مرتبط برای پشتیبانی از  خدمات عمومی حمل و نقل و غیره پایین است. همچنین رضایت بیشتری از ابعاد راحتی امکانات عمومی و محیط طبیعی در مقایسه با ابعاد امنیت شهری، بهداشت محیط، محیط اجتماعی- فرهنگی و حمل و نقل مناسب و در دسترس، مشاهده می شود. علاوه بر این شهروندان از شاخص‌های مانند امکانات تفریحی، امکانات غذاخوری، امکانات خرید و امکانات آموزشی رضایت بهتری دارند، در حالی که از شاخص‌هایی مانند ظرفیت واکنش به بلایا، وجود پناهگاه‌های اضطراری، آلودگی زباله‌های جامد و آلودگی هوا از رضایت بالنسبه کمتری برخوردار است. نتایج حاصله می‌تواند به مسئولان و برنامه‌ریزان شهری درنظام مدیریت شهری کرج کمک کند تا تصمیمات بهتری در خصوص بهبود زیست‌پذیری شهری و ارتقای سطح رضایت شهروندان بر پایه مولفه های تاثیرگذار اتخاذ کنند.

analyzing the lived experience of the citizens of karaj city focusing on the livability components

vbuilding livable cities has been an important goal in iran’s new urbanization system. in this regard, understanding the residents’ satisfaction with the component of urban livability and its determining factors in the country’s metropolises can significantly impact urban planning and policies, especially on urban construction and development. however, there is no scientific evidence about satisfaction with urban livability in iranian cities based on the lived experience of residents. this study is based on surveys in the karaj metropolis and understanding related issues based on lived experience to analyze and evaluate people’s attitudes. the results showed that overall satisfaction with the conditions governing the urban livability of karaj is low due to various reasons such as concerns and fears related to environmental crimes, lack of access to effective public transportation systems, and lack of related facilities to support public transportation services etc. also, more satisfaction is observed with the comfort dimensions of public facilities and natural environment compared to the dimensions of urban security, environmental health, socio-cultural environment and convenient and accessible transportation. in addition, citizens are more satisfied with indicators such as recreational facilities, dining facilities, shopping facilities, and educational facilities, while they are relatively less satisfied with indicators such as the capacity to respond to disasters, the existence of emergency shelters, solid waste pollution, and air pollution. the obtained results can help city planners in the urban management system of karaj to make better decisions about improving urban livability and improving the level of citizens’ satisfaction based on effective components.