بررسی ژئوشیمی و جایگاه زمین‌‌ساختی-ماگمایی توده‌های نفوذی نیمه‌ژرف در جنوب مامونیه، بخش میانی کمربند ماگمایی ارومیه- دختر، ایران

منطقه مطالعاتی در جنوب مامونیه و در بخش میانی کمربند ماگمایی ارومیه-دختر واقع شده است. توده ‌های نفوذی با سن الیگومیوسن دارای بازه ترکیبی دیوریت، گابرودیوریت، مونزونیت و مونزودیوریت با ماهیت کالک ‌آلکالن و از نوع متآلومینوس هستند که شواهد میکروسکوپی بافت‌های گرانولار، میکروگرانولار پورفیریتیک، هتروگرانولار، هیپ‌ایدیومورفیک، افیتیک و پورفیری را در آن‌ها نشان می ‌دهد. غنی شدگی عناصر lile نسبت به عناصر hfse در توده های نفوذی منطقه از ویژگی‌های سنگ‌های کالک‌آلکالن مناطق فرورانش حاشیه قاره ای است. غنی ‌شدگی از عناصری مانند pb, k, u, th  و تهی‌شدگی از عناصری مانند nb, ti, p, yb شواهدی از آلایش ماگما با مواد پوسته ای و دلیلی بر منشا گرفتن ماگمای به‌وجود آورنده این سنگ‌ها از گوشته سست‌کره (آستونسفر) متاسوماتیسم شده در بالای پهنه فرورانش است. به‌نظر می ‌رسد که خاستگاه ماگمای سازنده این توده ها، ذوب بخشی درجه پایین اسپینل لرزولیت گوشتۀ دگرنهاد در ژرفای حدود 70 کیلومتری است. فرایندهای ذوب بخشی در پیدایش توده های نفوذی جنوب مامونیه نقش کلیدی داشته است. شناسایی جایگاه زمین ‌ساختی با استفاده از نسبت عناصر جزئی نشان ‌دهنده این است که نمونه های مورد مطالعه در زمره گرانیتوییدهای کمان آتشفشانی و در محدوده مرز فعال قاره ای و مرتبط با ماگماتیسم ناشی از فرورانش پوسته اقیانوسی تتیس  جوان به زیر ورقه ایران مرکزی هستند.

geochemistry and tectono-magmatic setting of hypabyssal intrusive rocks in the south of mamouniyeh, urumieh-dokhtar magmatic arc, iran

the study area is located in the south of mamouniyeh and middle part of the urumieh-dokhtar magmatic arc. the oligo-miocene intrusive rocks have combined domain of gabbro, gabbroic diorite, diorite, monzonite, monzodiorite and quartz monzonite with calc-alkaline nature and they are metalaluminous type, which microscopic evidence shows granular, heterogranular, hypidiomorphic, intersertal and porphyry textures in them. a notable feature is the lile enrichment in comparison to hfses, a characteristic of calc-alkaline rocks from continental margin subduction zones. positive pb anomaly indicates contamination of the magma by crustal material, while the scarcity of elements such as ti, nb implies an altered lithospheric mantle source located above the subduction zone. the ba/nb > 28 and ba/ta >450 indicate an active continental margin. a faint eu anomaly, bending chondrite-normalized ree pattern, and balanced la/yb ratios suggest a high-water content in the source magma. it appears that the origin of the magma involves the partial melting of low-grade spinel lherzolite mantle at a depth of 60-70 km. geochemical analyses, align these granitoids with the active continental margin, stemming from neotethys oceanic crust subduction beneath the central iranian plate. this subduction facilitated mantle wedge metasomatism and partial melting through fluids released from the subducting oceanic crust.