تعیین اثربخشی زوج درمانی ترکیبی مبتنی بر پذیرش و تعهد با فرمول بندی طرحواره‌ای (act/sf) بر انعطاف‌پذیری روانشناختی و رضایت زناشویی

زمینه: تنوع فوق العاده مسائل زوجی، مکانیسم ها و فرآیندهای درمانی متنوعی را می طلبد. ادغام رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهد با رویکرد طرحواره درمانی به منظور پاسخ به دامنه وسیع تری از مشکلات زوجی مورد توجه محققان قرار گرفته است. ازاین رو، مطالعات بیشتر و غنی سازی این رویکرد با بکارگیری مولفه های موثرتر، در بهسازی روابط زوجی راهگشا خواهد بود.هدف: پژوهش حاضر با هدف تعیین میزان اثربخشی رویکرد ترکیبی زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد با فرمول بندی طرحواره ای (act/sf) بر میزان انعطاف پذیری روانشناختی و رضایت زناشویی انجام شد.روش: مداخله حاضر با طرح نیمه آزمایشی و انجام پیش آزمون-پس آزمون در دو گروه آزمایش و گواه مورد مطالعه قرار گرفت. بدین منظور 16 زوج (32 نفر) از مراجعان سه مرکز مشاوره در شهر قم در سال 1401 انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم شدند. هر دو گروه مقیاس رضایت زناشویی انریچ (السون، 1998) و پرسشنامه‌ی پذیرش و عمل-نسخه دوم (بوند و همکاران، 2011) را در مراحل پیش آزمون و پس آزمون تکمیل کردند. گروه آزمایش مداخله درمانی act/sf را به مدت دوازده جلسه 120 دقیقه‌ای دریافت کرد و گروه گواه در انتظار درمان باقی ماندند. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس در نرم افزار spss نسخه 26 انجام شد.یافته ‌ها: نتایج حاکی از آن بود که با کنترل پیش آزمون به عنوان متغیر کوواریت، میزان رضایت زناشویی با اندازه اثر قوی (0/62=^2^2η) و انعطاف‌پذیری روانشناختی با اندازه اثر متوسط (0/32 =^2^2η) به طور معنی‌داری در گروه آزمایش افزایش داشته است (0/05>p).نتیجه‌گیری: باتوجه به نتایج این مطالعه می‌توان گفت که فرمول بندی مشکلات زوجین بر مبنای طرحواره ها و آگاهی از تحریف‌های شناختی باعث می‌شود افراد درک و آگاهی بیشتری نسبت به فرآیندهای روانی و رفتارهای خود و همسرشان پیدا کنند، و با تکنیک های درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، ترغیب می شوند بر اساس ارزش های خویش، روابط زوجی را بهبود بخشند.

the efficacy of the combined couple therapy approach based on acceptance and commitment with schema formulation (act/sf) on psychological flexibility and marital satisfaction

background: integrating the approach based on acceptance and commitment with the approach of schema therapy to be more effective and respond to a wider range of couple problems has attracted the attention of researchers.aims: this study aimed to determine the effectiveness of the combined approach of couple therapy based on acceptance and commitment with schema formulation (act/sf) on psychological flexibility and marital satisfaction.methods: the research method used was quasi-experimental with a pre-test, post-test design, and a control group. the statistical population consisted of all couples referred to counseling centers in qom in 2022. from this population, 16 couples (32 people) were selected using available sampling and divided into two groups: control and experimental. both groups completed the enrich marital satisfaction scale and the acceptance and action questionnaire-ii (aaq-ii) in the pre-test and post-test. the experimental group received therapeutic intervention for twelve 120-minute sessions. data analysis was performed using covariance analysis at a significant level (p<0.05).results: the results indicated that, by controlling the pre-test as a covariate variable, the experimental group experienced a significant increase in marital satisfaction with a strong effect size (η2= 0.62) and in psychological flexibility with a medium effect size (η2= 0.32).conclusion: the combined approach of couple therapy based on acceptance and commitment with schema formulation significantly improves psychological flexibility and marital satisfaction. this is achieved through formulating problems, recognizing schemas, and becoming aware of cognitive distortions, which helps people understand and be more aware of their own and their spouse’s psychological processes. techniques based on acceptance and commitment are then used to encourage couples to improve their relationships based on their values.