تاثیر آموزش سبک تعامل برای والدین بر کاهش عوامل آسیب‌زا در روابط والد و نوجوان

زمینه: در مطالعات متعددی روش‌ های تعاملی والدین با عملکردهای روانشناختی نوجوانان مورد بررسی قرار گرفته و نتایج مثبتی از این روابط گزارش شده است. بااین‌حال، مطالعه ‌ای به مستقیما به بررسی تاثیر برنامه ‌های آموزش سبک تعاملی والدین برکاهش عوامل آسیب ‌زا بپردازد یافت نشد.هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزشی سبک تعامل برای والدین بر کاهش عوامل آسیب زا در روابط والد و نوجوان انجام شد.روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش‌آموزان دختر و پسر متوسطه دوم، ناحیه یک و دو شهر شیراز در سال تحصیلی 1401-1400 بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده تعداد 60 نفر (30 والد و 30 نفر دانش آموز) به عنوان نمونه انتخاب شد. در پژوهش حاضر برای جمع‌آوری اطلاعات از پرسشنامه عوامل آسیب‌زای روابط والد و نوجوان (ملاحی و همکاران، 1402) استفاده شده است.یافته‌ ها: یافته ‌ها نشان می ‌دهد که بین گروه ‌ها از نظر متغیرهای عوامل آسیب ‌زا روابط والدین و نوجوانان تفاوت معناداری وجود دارد. این به این معناست که پروتکل تدوین شده توانسته است در گروه آزمایش نسبت به گروه گواه، موجب کاهش عوامل آسیب‌ زا مانند شکاف نسلی (0.117)؛ کمال‌ گرا بودن والدین (0.136)؛ عدم استقلال به نوجوانان (0.198)؛ مقایسه فرزندان (0.237)؛ عدم ارتباط صحیح با نوجوانان (0.117)؛ عدم اعتماد به نوجوانان (0.396)؛ سرزنش نوجوانان (0.203)؛ عدم آگاهی والدین (0.167)؛ شرایط نا ایمن (0.071)؛ والدین مستبد (0.076)؛ نظام ارزشی متفاوت (0.131)؛ شرایط مالی والدین (0.118)؛ درگیری بیش از حد والدین (0.125)؛ عدم پذیرش متقابل (0.211)؛ بحران هویت (0.202)؛ فاصله ادراکی والدین و نوجوانان (0.139) گردد.نتیجه‌ گیری: درک اثربخشی آموزش سبک تعامل می تواند سیاست گذاران را در تخصیص منابع و توسعه برنامه های هدفمند برای حمایت از والدین و بهبود پویایی خانواده راهنمایی کند. یافته‌های پژوهشی می‌تواند به اصلاح و بهبود برنامه‌های آموزشی سبک تعاملی کمک کند و اطمینان حاصل کند که آن ها متناسب با نیازهای خاص والدین و نوجوانان هستند.

the impact of teaching interactive style parenting on reducing detrimental factors in parent-adolescent relationships

background: numerous studies have examined the interaction methods of parents with the psychological functioning of adolescents and have reported positive outcomes from these relationships. however, no study was found that directly investigated the impact of educational programs on parents’ interaction styles in reducing harmful factors.aims: the present research was conducted to examine the impact of educational interaction style training for parents on reducing harmful factors in parent-adolescent relationships.methods: the research method was semi-experimental of the pre-test, and post-test type with a control group. the statistical population included all high school female and male students from districts one and two of shiraz city in the academic year of 2021-2022. a simple random sampling method selected 60 individuals (30 parents and 30 students) as the sample. the questionnaire on harmful factors in parent-adolescent relationships (malahi et al., 2023) was used for data collection in the present study.results: the findings indicate that there is a significant difference between the groups in terms of variables related to harmful factors in parent-adolescent relationships. this means that the developed protocol has been able to reduce harmful factors in the experimental group compared to the control group, such as the generational gap (0.117); parental perfectionism (0.136); lack of independence for adolescents (0.198); comparison of children (0.237); improper communication with adolescents (0.117); lack of trust in adolescents (0.396); blaming adolescents (0.203); parental unawareness (0.167); unsafe conditions (0.071).conclusion: understanding the effectiveness of interactive style training can guide policymakers in allocating resources and developing targeted programs to support parents and improve family dynamics. research findings can contribute to the reform and enhancement of interactive-style educational programs, ensuring that they are tailored to the specific needs of parents and adolescents. this evidence-based approach can inform the creation and modification of interventions that aim to strengthen family relationships, potentially leading to more cohesive and supportive home environments for parents and adolescents.