اثربخشی آموزش عمل اخلاقی مبتنی بر نظریه بلازی بر مسولیت پذیری و رفتار مدنی - تحصیلی دانشجویان

زمینه: مسولیت پذیر بودن و رعایت رفتار مدنی تحصیلی در ارتقاء جایگاه سازمانی نظام های آموزشی نقش تعیین کننده ای دارد. علی رغم اهمیت این مساله، ضعف های متعددی در این زمینه مشاهده می شود. بنابراین تربیت دانشجویانی متعهد، اخلاقی و دارای رفتار ایثارگرانه ضرورت پیدا می کند.هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش عمل اخلاقی مبتنی بر نظریه بلازی بر مسولیت پذیری و رفتار مدنی تحصیلی در دانشجویان انجام شد.روش: روش این پژوهش شبه آزمایشی و با طرح پیش آزمون پس آزمون با گروه گواه و با پیگیری یک ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل 12008 دانشجوی دانشگاه جامعه المصطفی شهر قم در سال تحصیلی 99-1398 بود. برای نمونه گیری، تعداد 30 نفر دانشجوی در دسترس مشخص و سپس به صورت تصادفی در 2 گروه (15 نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه گواه) جای دهی شدند. بسته آموزشی عمل اخلاقی مبتنی بر نظریه بلازی (1993) برای گروه آزمایش اجرا شد. زمان این برنامه آموزشی 13 جلسه 90 دقیقه ای و زمان آموزش نیز 5 هفته به صورت گروهی بود. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه های مسولیت پذیری کالیفرنیا گاف، مک گوسکی و مهل (1952) و رفتار مدنی تحصیلی گل پرور (1389) استفاده شد. داده ها از طریق آزمون های آماری توصیفی و تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر و آزمون تعقیبی بنفرونی و بوسیله نرم افزار spss24 تجزیه و تحلیل شد.یافته ها: نتایج نشان داد برای هر دو متغیر مسولیت پذیری و رفتار مدنی تحصیلی، اثر گروه، اثر زمان و اثر متقابل گروه × زمان معنادار بود (0/001>p). از طرفی نتایج آزمون تعقیبی بنفرونی حاکی از پایداری تاثیر مداخله آموزشی در مرحله پیگیری بود (0/001> p).نتیجه‌گیری: با توجه به یافته های پژوهش می توان نتیجه گرفت که چنانچه دانشجویان در معرض آموزش عمل اخلاقی مبتنی بر نظریه بلازی قرار گیرند، میزان مسولیت پذیری و رفتار مدنی تحصیلی در آنان افزایش می یابد.

The effectiveness of moral action training based on the blasi’s theory on responsibility and civic-educational behavior in students

Background: Responsibility and observance of civic educational behavior play a decisive role in promoting the organizational status of educational systems. Despite the importance of this issue, there are several weaknesses can be observed in this area. Therefore, it is necessary to train a committed, moral and selfsacrificing students.Aims: The aim of this study was to investigate the effectiveness of moral action training based on the Blasi rsquo;s theory on responsibility and civic educational behavior in students.Methods: The research design was quasiexperimental pretestposttest with control group and with 1 month followup. The statistical population of the study included all students of AlMustafa University in Qom in the academic year 20192020 in the number of 12008 people from among whom 30 students were selected using convenient sampling method and then randomly were assigned to experiment (15 individuals) and control (15 individuals) groups. The moral action educational package based on the Blasi rsquo;s theory (1993) was implemented for the experiment group. The duration of this training program was 13 sessions of 90 minutes and the training time was 5 weeks as a group. The California Goff, McGuskey Mahl (1952) responsibility questionnaire and the Golparvar rsquo;s civic educational behavior questionnaire (2010) were used to collect data. Data were analyzed by descriptive statistics and analysis of variance with repeated measures and Bonferroni post hoc test using spss24 software.Results: Findings showed that for both variables of responsibility and civic eucational behavior, group effect, time effect and time ×group interaction were significant. On the other hand, the results of Bonferroni post hoc test showed the persistence of the effect of educational intervention in the followup stage.Conclusion: According to the research findings, it can be concluded that if students are exposed to teaching moral action based on the Blasi rsquo;s theory, their level of responsibility and education citizenship behaviors will increase.