بررسی انتقادی کارکرد اصل «عدالت صحابه» نزد عسقلانی، با هدف توثیق راویان در لسان المیزان

ادّعای عدالت تمامی‌صحابه از جمله اساسی‌ترین مبانی رجالیِ اغلب اهل‌سنت محسوب می‌شود، به نحوی‌که این مبنا مرزهای حدیثی رجالیِ آنان را از دیگر مذاهب متمایز کرده است.هرچند تصریح رجالیون اهل‌سنت به عدالت‌صحابه در تالیفات آنان آشکار است؛ با بررسی عمیق تر اظهارات یک رجالی می توان میزان اهتمام او به این مبنا را تحصیل کرد.ابن‌حجر عسقلانی رجالی اهل‌سنت زیسته در قرن 8 و 9 قمری، از جمله معتقدین به عدالت تمامی‌صحابه است.او صاحب تصانیف متعدد رجالی از جمله کتاب «لسان‌المیزان» است که آن را ناظر بر کتاب «میزان‌الاعتدال فی نقد‌الرجال» ذهبی نگاشته است.ذکر نام برخی از صحابه در میزان‌الاعتدال و ضعیف و مجهول معرفی شدن آنان توسط ذهبی،عسقلانی را بر آن داشته تا ضمن انتقاد به ذهبی، با شیوه‌های گوناگونی به دفاع از صحابه بپردازد.چیستیِ این شیوه‌ها، پرسش اصلی پژوهش فراروی است. از این رو با روش توصیفی‌تحلیلی و رویکردی نقادانه به کنکاش در لسان‌المیزان پرداختیم.نتیجه تحقیق نشان می دهد، عسقلانی با راهکارهایی همچون مراجعه به مصادر اصلی مورد استفاده ذهبی، حکم به تصحیف نام صحابی، استناد به تعدد راویانِ صحابه، تاویل کلام رجالیون، نیز نقل روایت در مَدح صحابی، به دفاع از صحابه پرداخته است، هرچند پاره‌ای از مستندات او از استحکام کافی برخوردار نبوده و با نقدهایی مواجه است

critical examination of the function of the principle of justice of the companions in the works of al asqalani, aimed at authenticating narrators in lisan al mizan

the claim of the justice of all companions is considered one of the fundamental principles of the majorityof sunni scholars,to the extent that this principle distinguishes their hadith and biographical methodologies from other sects.although the assertion of the justice of the companions is clearly stated in the writingsof sunni scholars,a deeper examinationof a scholar’s statements can reveal their commitment to this principle.ibn hajar al asqalani, a sunni scholar who lived in the 8th and 9th centuries ah,is among those who believe in the justiceof all companions.he authored numerous works on biographical evaluation,including the book lisan al mizan,which he wrote in response to al dhahabi’s&mizan al i’tidal fi naqd al rijal.the mentionof certain companions in&mizan al i’tidal&and their classification as weak or unknown by al dhahabi prompted al asqalani to criticize him and defend the companions using various methods.the nature of these methods is the main question of this research.therefore, using a descriptive analytical method and a critical approach, we explored&lisan al mizan&the results indicate that al asqalani defended the companions through methods such as:referring to the primary sources used by al dhahabi, narrating accounts praising the companions, asserting the miswriting of a companion’s name,reinforcing the narratorsof the companions, and interpreting the words of biographers.however,some of his evidence lacks sufficient strengthand faces critiques