امکان سنجی اتخاذ رویکرد ژئوپلیتیک در سیاست‌ خارجی جمهوری‌ اسلامی ایران از منظر نظریه اسلامی روابط بین‌الملل

از آن جا که ایران یک بازیگر ژئوپلیتکی است، هر حکومتی که در کشور در قدرت باشد، نمی‌تواند از ملاحظات ژئوپلیتیک صرف نظر کند. «ژئوپلیتیک» رویکردی کاربردی و عملیاتی است که براساس واقع‌نگری و توجه به مقدورات و محذورات ناشی از کنش، واکنش و اندرکنش متغیرهای «جغرافیا»، «قدرت» و «سیاست» در مطالعات روابط بین‌الملل استفاده می‌شود. در حال حاضر سیاست‌خارجی جمهوری اسلامی ایران فاقد یک رویکرد و راهبرد ژئوپلیتیک دقیق و عملیاتی است؛ لذا نظر به ابتنای همه سیاست‌های داخلی و خارجی نظام جمهوری اسلامی ایران بر اصول اسلامی، تعیین نسبت رویکرد ژئوپلیتیک با فقه‌سیاسی اسلام و نظریه‌اسلامی روابط بین‌الملل ضرورت دارد. هدف مقاله حاضر، بررسی کاربست‌پذیری و ضرورت اتخاذ رویکرد ژئوپلیتیک در سیاست‌خارجی جمهوری اسلامی ایران (طبق اصول نظریه اسلامی روابط بین‌الملل) و ضرورت‌های تحقق آن است. پرسشی که در این رابطه وجود دارد آن است که، اتخاذ رویکرد ژئوپلیتیک در سیاست‌خارجی جمهوری اسلامی ایران ناشی از کدام ضرورت است؟ فرضیه پژوهش این است که تلفیق نظریه اسلامی در روابط بین الملل با مطالعات ژئوپلیتیکی، یک چارچوبی مفهومی با قدرت تبیین بالا برای بررسی سیاست خارجی ایران فراهم می‌کند. این مقاله از نوع پژوهش های توصیفی-تحلیلی است.