مطالعه علم‌سنجی پایان‌نامه‌های حوزه موضوعی تاریخ پزشکی در ایران (1380-1400)

مقدمه: مطالعات علم‌سنجی در ترسیم روند توسعه و گسترش علم نقش اساسی دارند. هدف اصلی این مطالعه، بررسی علم‌سنجی پایان‌نامه‌های تاریخ پزشکی در ایران از ابتدای سال 1380 تا پایان اسفندماه سال 1400 بود. روش کار: این پژوهش از نوع کاربردی بوده و با استفاده از روش تحلیل محتوای کمی صورت گرفته است. جامعه آماری پژوهش از 558 پایان‌نامه تشکیل شده که در دانشگاه‌ها و مراکز علمی کشور منتشر شده‌اند. داده‌های تحقیق با بکارگیری چک‌لیست تحلیل‌محتوا گردآوری و با استفاده از آمار توصیفی مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. یافته‌ها: یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد، دانشگاه‌ تهران با 66، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با 49 و دانشگاه پیام نور با 36 عنوان بیشترین تعداد پایان‌نامه‌ها را در این حوزه تولید نموده‌اند. بیشترین تعداد پایان‌نامه در سال 1396 نگارش یافته (9/67 درصد)  و کمترین تعداد مربوط به سال 1382 بوده است. همچنین، رشته‌های تاریخ با 160، دکترای حرفه‌ای با 78 و زبان و ادبیات فارسی با 46 عنوان بیشترین تعداد پایان‌نامه را در این حوزه منتشر نموده‌اند. نتیجه‌گیری: نتایج این تحقیق نشان داد که تاریخ پزشکی در ایران در دو دهه گذشته رشدی چشمگیر داشته است. این رشد با افزایش تعداد پایان‌نامه‌ها، تنوع گرایش‌ها، و همچنین افزایش مشارکت دانشگاه‌ها و مراکز علمی مشهود است.

scientometric study of dissertations in the field of medical history in iran

introduction: scientometric studies play a crucial role in mapping the development and expansion of science. the primary objective of this article is to conduct a scientometric study of theses on the history of medicine in iran from the beginning of 2001 to the end of 2021.methods: this is applied research conducted using a quantitative content analysis method. the statistical population of the study consists of 558 theses published in universities and scientific centers across the country. the research data was collected using a content analysis checklist and analyzed using descriptive statistics.results: the research findings indicate that tehran university produced the highest number of theses with 66, followed by shahid beheshti university of medical sciences with 49, and payame noor university with 36. the highest number of theses were written in 2017 (9.67%), and the lowest number was in 2003. moreover, the history, professional doctorate, and persian language and literature departments published the highest number of theses, with 160, 78, and 46, respectively.conclusions: the results of this research show that the history of medicine in iran has experienced significant growth in the past two decades. this growth is evident in the increasing number of theses and the increased participation of universities and scientific centers.