علل جامعه شناختی گرایش افراد به کار داوطلبانه در مراکز خیریه کمک به کودکان کار و خیابان در شهر تهران

مقدمه: هدف پژوهش حاضر آن است که کار افراد داوطلب در سازمانهای غیردولتی حامی کودکان کار و خیابان در شهر تهران را شناسایی و علل جامعه‌شناختی، شرایط فرهنگی و باورهای سوق‌دهنده افراد به کار داوطلبانه در این حوزه را مطالعه کند. ازاین‌رو، کنکاش در مقاصد، کارایی، پیشینه فرهنگی، آرمانهای ذهنی و علل اقبال به کودکان کار و خیابان می‌تواند به روشن‌شدن علل جلب افراد به مشارکت اجتماعی و بهره‌گیری از سرمایه انسانی و فرهنگی ایشان منجر شود.روش: این مطالعه با اتکا به روش کیفی نظریه زمینه‌ای، تکنیکهای مصاحبه نیمه‌ساختاریافته و مشاهده به تحلیلی جامعه‌شناختی از موضوع مطالعه پرداخته است. 22 مصاحبه از طریق نمونه‌گیری هدفمند با استراتژیی نمونه‌گیری نظری انجام شد. کدگذاری داده‌های حاصل از مصاحبه با بهره از نرم‌افزار مکس کیودی در سه مرحله (باز، محوری، گزینشی) انجام شد و در آخر با رسیدن به اشباع نظری و کسب تنوع کافی، نمونه‌گیری پایان یافت. یافته‌ها: در این پژوهش، تعداد 1761 کد به دست آمد و درنهایت به 57 مقوله تقلیل پیدا کرد. مقوله‌های اصلی شامل «خلق هویتی تازه، پذیرش اجتماعی، پاسخ به دغدغه‌مندی اجتماعی، کارآمدی و مفیدبودن، جبران کاستی دولت، عضویت داوطلبانه» حول مرکز «پدیده داوطلبی» و طی یک مدل پارادایمی شامل «شرایط علی»، «پدیده»، «زمینه»، «شرایط مداخله‌گر»، «پیامدها» شکل گرفته است.بحث: کار داوطلبانه در سازمانهای غیردولتی حامی کودکان کار و خیابان، پدیده‌ای چندوجهی است که تحت‌تاثیر عوامل مختلفی چون ابعاد ساختاری- اجتماعی، عوامل فردی، عوامل مذهبی و عوامل خانوادگی قرار می‌گیرد.

exploring the sociological factors that contribute to individuals' voluntary work in charitable centers for child labor and street children in tehran city

introduction:  this research aims to identify the work of volunteers in non-governmental organizations (ngos) supporting child labor and street children in tehran, as well as to study the sociological causes, cultural conditions, and beliefs that drive individuals to volunteer in this field. therefore, exploring the motivations, efficiency, cultural background, mental ideals, and reasons for the inclination towards child labor and street children can lead to a clearer understanding of the reasons for attracting individuals to social participation and utilizing their human and cultural capital.method: this study relies on the qualitative method of grounded theory, using semi-structured interviews and observation techniques to provide a sociological analysis of the subject. a total of 22 interviews were conducted through purposive sampling. data coding from the interviews was performed using maxqda software in three stages (open, axial, and selective), and the sampling ended upon reaching theoretical saturation and obtaining sufficient diversity.findings: in this study, 1761 codes were obtained and ultimately reduced to 57 categories. the main categories include “creating a new identity”, “social acceptance”, “responding to social concerns”, “efficiency and usefulness”, “compensating for government deficiencies”, and “voluntary membership” centered around the phenomenon of “volunteering” and formed within a paradigmatic model including “causal conditions”, “phenomenon”, “context”, “intervening conditions”, and “consequences”.discussion: volunteering in ngos supporting child labor and street children is a multifaceted phenomenon influenced by various factors such as structural-social dimensions, individual factors, religious factors, and family factors.