شاخصهای فقر در بین خانوارهای تحت پوشش حمایتی کمیته امداد امام خمینی (ره): رویکرد چندبعدی

مقدمه: فقر یک پدیده ی نامطلوب اقتصادی- اجتماعی است که ثبات سیاسی، همبستگی اجتماعی و سلامت روانی اقشار مختلف جامعه را به‌ خطر می‌اندازد. مطالعات مربوط به فقر در سال های اخیر، تنها به فقر درآمدی محدود نمی‌‍‍‌شوند و به ابعاد دیگر از جمله سلامت و بهداشت، آموزش و استاندارهای زندگی نیز وابسته است. با شناسایی الگوهای فقر، به جای پیش داوری در مورد سیاست‌های اقتصادی و اجتماعی مناسب برای مقابله با فقر، می‌توان متناسب با ماهیت این الگوها به تبیین سیاست‌های مناسب و تاثیرگذار بر فقر در سطح جامعه پرداخت. روش: در پژوهش حاضر با رویکردی چند بعدی به فقر (شامل فقر آموزشی، فقر مسکن، فقر غذایی، فقر سلامت و فقر درآمدی)، میزان آسیب پذیری خانوارهای تحت حمایت دولت در ایران بررسی شد. به این منظور اطلاعات هزینه‌ای خانوارهای تحت حمایت دولت در سال 1396، مبنای مطالعه قرار گرفت. یافته‌ها: 47 درصد از خانوارهای تحت حمایت دولت، زیر خط فقر غذایی قرار دارند. از نظر عمق و کیفیت استیلای ابعاد مختلف فقر در بین خانوارهای مورد مطالعه، فقر مسکن بیشترین شکاف فقر را به خود اختصاص داده است و پس از آن فقر آموزش با شکاف فقر نزدیک به 40 درصد قرار دارد. شکاف فقر در ابعاد درآمدی و سلامت در این مطالعه نسبت به ابعاد یاد شده بسیار پایین است. به طور کلی، مشخص شد که خانوارهای تحت حمایت دولت در کنار فقر درآمدی، دچار فقر سلامت، مسکن، آموزش و فقر غذایی نیز هستند. بحث: چنانچه دولت مصمم به کاهش فقر در بین خانوارهای تحت حمایت باشد، انجام این مهم نیازمند تدوین بسته سیاستی است که در آن فقر در ابعاد مختلف آن در قالب یک نظام جامع موردتوجه قرار گیرد. در این بسته سیاستی، مواردی همچون تمرکز بر تامین امنیت فیزیکی واحدهای مسکونی از طریق نوسازی و مقاوم سازی واحدهای مسکونی، ایجاد تمهیدات لازم برای بیمه کردن واحد مسکونی به منظور تامین امنیت معنوی مسکن، ایجاد انگیزشهای مناسب برای ترغیب خانوارها به افزایش مهارت و ادامه تحصیل افراد در مقاطع بالاتر و ایجاد تسهیلات لازم برای برخورداری بیشتر خانوارها از حمایتهای درآمدی می تواند مدنظر قرار گیرد.

evaluating poverty indicators among government-supported households: a multidimensional approach

introduction: poverty is an undesirable socio-economic phenomenon that endangers the political stability, social solidarity, and mental health of the different sections of society. the literature on poverty in recent years has not been limited to income poverty, but also to other aspects such as health, education, and living standards. by identifying patterns of poverty, instead of prejudging the suitable economic and social policies to combat poverty, we can explain the appropriate and effective policy on poverty at the community level in accordance with the nature of these patterns.method: in the present study, with a multidimensional approach to poverty (including educational poverty, housing poverty, food poverty, health, and income poverty), the vulnerability of government-supported households in iran were investigated. for this purpose, the expenditure information of government-supported households in 2017 was the basis of the study.findings: the results showed that nearly 47% of the households surveyed are below the food poverty line. in terms of depth and quality of dominance of different dimensions of poverty among the studied households, housing poverty has the largest poverty gap, followed by education poverty with a poverty gap of nearly 40%. in summary, the poverty gap in income and health dimensions in this study is very low compared to the mentioned dimensions. in general, it was found that government-sponsored households, in addition to income poverty, also suffer from poor health, housing, education, and food poverty.discussion: based on the findings, it is suggested that policy makers adopt and formulate policy-support tools in which the various dimensions of poverty are considered in the form of a comprehensive system.