>
Fa   |   Ar   |   En
   کاربرد الگوریتم چندهدفه بهینه سازی ازدحام ذرات در بهره برداری کمی-کیفی از منابع آب مطالعه موردی: سد و رودخانه دز  
   
نویسنده فرخی سعید ,نجارچی محسن ,مظاهری حسین ,شعبانلو سعید
منبع تحقيقات آب و خاك ايران - 1403 - دوره : 55 - شماره : 3 - صفحه:495 -517
چکیده    در تحقیق حاضر سیستم منابع آب سطحی رودخانه دز حد فاصل سد تنظیمی دز تا بندقیر برای توسعه یک مدل کمی- کیفی که قادر به استخراج سیاست‌های بهره‌برداری بهینه باشد انتخاب شد. برای شبیه‌سازی وضع موجود بهره‌برداری، تحت عنوان سناریوی مرجع، اتصال دینامیک بین مدل‌های کمی و کیفی ایجاد شد. طوری که در سیستم کوپل شده، روابط هیدرولیکی بین تمام اجزای سیستم برقرار گردید. در سناریوی بهینه‌سازی متغیرهای تصمیم شامل نیاز زیست محیطی ماهیانه رودخانه و اهداف شامل حداکثرسازی درصد تامین نیازها و حداقل سازی تخطی از استانداردهای کیفی بودند. اجرای سناریوی بهینه‌سازی موجب افزایش اطمینان‌پذیری تامین تمامی نیازهای دشت با هر اولویتی که دارند، گردید. همچنین نتایج سناریوی بهینه‌سازی نسبت به سناریوی مرجع نشان داد که نه تنها غلظت پارامترهای آلودگی و کیفی بهبود یافته است، بلکه در بسیاری از نقاط رودخانه بخصوص در محل‌های برداشت آب کشاورزی، حداقل تجاوز از استانداردهای کیفی و آلودگی آب رودخانه وجود دارد. نتایج نشان داد با بهره‌گیری از روش اتصال دینامیک کمی-کیفی منابع آب و توسعه مدل کوپل‌شده با استفاده از الگوریتم mopso، می‌توان برنامه‌ریزی بهتری برای استفاده مناسب از منابع آب موجود با در نظر گرفتن تمامی ذینفعان انجام داد. طوری که علاوه بر تامین نیازها، روند کیفیت و آلودگی رودخانه نیز در طول دوره بهره‌برداری نزدیک به حدود استاندارد باشد.
کلیدواژه بهینه سازی چندهدفه، مدل کمی- کیفی، رودخانه دز، mopso
آدرس دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک, گروه مهندسی عمران, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک, گروه مهندسی عمران, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد اراک, گروه مهندسی شیمی, ایران, دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرمانشاه, گروه مهندسی آب, ایران
پست الکترونیکی saeid.shabanlou@gmail.com
 
   application of multi-objective particle swarm optimization algorithm in quantitative-qualitative exploitation of water resources (case study: dez dam and river)  
   
Authors farokhi saeid ,najarchi mohsen ,mazaheri hosein ,shabanlou saeid
Abstract    the dez-river’s surface water resources system between the dez regulatory dam and bandar-e-ghir is the focus of the current study to create a qualitative-quantitative-model that can be used to determine the best operating strategies. for replicate the existing operational state, a dynamic link between quantitative and qualitative models is built under the &reference-scenario& such that hydraulic linkages are generated between all of the system’s components in the coupled system. the monthly environmental demands of the river are one of the choice factors in the optimization-scenario. the goals are to maximize the percentage of needs met and minimize quality standard violations. the implementation of the optimization scenario increased the reliability of providing all the needs of the plain with any priority. this problem illustrates how the reservoir should operate in an ideal state. in many places along the river, particularly the agricultural water withdrawal sites, the minimum violation of water quality standards has happened, according to a comparison of the pollution and quality parameters in the optimization scenario and the reference scenario. the amount of pollution and quality parameters has also improved. the findings show that it is possible to plan more effectively for the appropriate use of currently available water resources by taking into account all stakeholders and utilizing the qualitative-quantitative dynamic connection method of water resources to develop a coupled model using the mopso-algorithm. this will ensure that, in addition to meeting needs, the quality and pollution of the river remain close to the standard limits during the operation period.
Keywords multi-objective optimization ,mopso ,quantitative-qualitative model ,dez river
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved