انگیزه‌های تاریخ‌ادبیات‌نگاری در میان تذکره‌نویسان فارسی

موضوع مقالۀ حاضر بررسی، تحلیل و صورت‏بندی انگیزه‏های تذکره‏نویسان فارسی است. سعی نگارنده برآن بوده تا انگیزه‏ها و نیت‏های تذکره‏نویسان فارسی را با توجه به تحولات ادبی و سیاسی ایران بررسی کند و فزونی و کاستی انگیزه‏ها را در دوره‏های مختلف نسبت به شرایط حاکم بر آن دوره‏ها تحلیل نماید. علاوه بر انگیزه‏ها، نیت‏هایی که تذکره‏نویسان با نگارش اثرشان، بدان‏ها تجسم بخشیده‏اند نیز محل بحث بوده است. درنهایت می‏توان گفت فهم و صورت‏بندی انگیزه‏های تذکره‏نویسان، از طریق ابزاری همچون وجه/شخصیت تذکره‌نویس، قسمتی از راه تاریخ‌نگاری ادبیات فارسی را روشن و این پژوهش را نسبت به تحقیقات پیشین جامع‏تر و دقیق‏تر خواهد ساخت.

motivations for literary historiography among persian tadhkerah writers

this study delves into the motivations and intentions of persian biographical writers through a comprehensive analysis. the primary objective is to examine the underlying reasons driving these authors to compile such works, considering the broader context of iran’s literary and political evolution. by comparing different historical periods, the study seeks to identify patterns in the emergence and decline of various motivations in response to prevailing socio-cultural conditions. beyond motivations, the research also explores the implicit goals that tadhkerah writers aimed to achieve through their compilations. ultimately, by elucidating the motivations of tadhkerah authors through the lens of their authorial persona, this study contributes significantly to the historiography of persian literature. this approach not only enhances our understanding of these works but also positions this research as more comprehensive and rigorous than previous studies.