مطالعه شیوه بازنمایی کنشگران اجتماعی در اخبار مربوط به حوادث سال (1401) ایران بر اساس نظریه ون لیوون (2008م) (مقایسه شبکه العربیه و الجزیره)

تحلیل گفتمان انتقادی به رمزگشایی ایدئولوژی‌های پنهان شده در متن و تحلیل روابط نابرابر حاکم بر رسانه می‌پردازد. این که خبرگزاری‌ها چه تکنیک-هایی را علیه گفتمان مخالف بکار می‌گیرند و کنشگران غیرخودی را چگونه بازنمایی می‌کنند، از اهداف تحلیل گفتمان انتقادی است. الگوی تحلیل جامعه - معناشناختی ون لیوون (2008) الگوی مناسبی است که به‌وسیله آن می‌توان نحوه بازنمایی کنشگران اجتماعی و نمودهای متنی آن را در متون مختلف از جمله متون مطبوعاتی مورد بررسی قرارداد. این پژوهش با بررسی دو مقاله مرتبط با حوادث سال 1401 ایران از دو خبرگزاری برجسته العربیه و الجزیره، قصد دارد ایدئولوژی صاحبان این خبرگزاری‌ها و موضع آن‌ها نسبت به این حوادث را روشن سازد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد خبرگزاری العربیه علی‌رغم ادعای بی‌طرفی در انتقال اخبار این جریان، ولی به طور هدفمند و با فعال‌سازی منفی و ارزش‌دهی منفی جبهه حاکم، به قطب‌بندی و غیریت‌سازی دست‌زده و از آن‌ها تصویری خشن و خون‌ریز ارائه داده است و کنشگران طرف دیگر را با منفعل‌سازی، ارزش‌دهی مثبت و نام‌دهی و هویت‌دهی، کنشگرانی مظلوم و صاحب حق نشان داده است. خبرگزاری الجزیره بر خلاف العربیه در جریان انتقال این اخبار سعی کرده با کتمان و یا کم‌رنگ کردن کنشگران جبهه حاکم و ارزش‌دهی منفی هر دو طرف، سیاست محتاطانه‌ای پیش بگیرد.

a study of the representation of social activists in news relatedto the events of 1401 in iran based on van leeuwen's theory (2008)(comparison of al-arabiya and al-jazeera)

critical discourse analysis deciphers the ideologies hidden in the text and analyzes the unequal relations governing the media. what kind of techniques news is used by news agencies against opposing discourse and how they represent alien activists are goals of critical discourse analysis. van leeuwen’s sociological-semantic analysis model (2008) is a suitable model that can be used to examine how to represent social activists and their textual manifestations in various texts, including journalistic texts. by investigating two articles related to 2022 incidents in iran from the two prominent news agencies, al-arabiya and al-jazeera, this study intends to clarify the ideology of the owners of these news agencies and their position toward these events. the findings suggest that the al-arabiya news agency, despite its claim of neutrality to share news of this movement but purposefully and by negatively activating and valuing the governing atmosphere, has engaged in polarization & alienation. it has represented an unpleasant and bloodthirsty image of them and has shown the activists of the other side as oppressed activists and rights holders by making them passive, valuing them positively, and giving them names and identities. al-jazeera news agency, unlike al-arabiya to share the news, has tried to start to use prudent policy by hiding or downplaying the governing atmosphere’s activists and valuing both negatively. and by examining the history of protests in iran, regard protest as an inherent characteristic of iranians and also show both sides equally guilty of causing chaos.