بررسی تطبیقی بیع اقساطی در حقوق ایران و کنوانسیون وین 1980 با نگاهی بر قرارداد بیع اقساطی تجهیزات پزشکی

زمینه و هدف: یکی از مرسوم‌ترین شیوه‌های خرید و فروش به ویژه در میان تجّار، انعقاد قرارداد به نحو اقساطی بوده و مضافاً قانون مدنی ایران نیز علیرغم شمول این نوع از بیع، تعریفی از آن ارائه نکرده است، کنوانسیون1980 وین نیز تعریفی از قرارداد اقساطی ارائه ننموده، اما به لحاظ ماده 73، قراردادی که در آن «تحویل کالا، مرحله‌ای و دارای دفعات باشد» اقساطی محسوب می‌شود و این تلقی در آرای مراجع داوری تا حدودی انعکاس یافته است.روش: این تحقیق از نوع نظری بوده و روش تحقیق به صورت تحلیلی تطبیقی است و روش جمع‌آوری اطلاعات به صورت کتابخانه‌ای است و با مراجعه به اسناد، کتب و مقالات صورت گرفته است.ملاحظات اخلاقی: در تحقیق حاضر، اصل امانتداری، صداقت، بی‌طرفی و اصالت اثر رعایت شده است.یافته‌ها: تحقیق حاضر ضمن بررسی مفهوم و مبانی تئوریکی بیع اقساطی، به تحلیل و بررسی تطبیقی آن در حقوق ایران و کنوانسیون وین و نیز قرارداد فروش اقساطی قرارداد پزشکی پرداخته است.نتیجه‌گیری: بیع اقساطی در حقوق ایران دارای شرایط و ضوابط متفاوتی نسبت به کنوانسیون وین بوده و در مواردی اقدامات کنوانسیون وین در خصوص بیع اقساطی، خلاف مقررات و قواعد پذیرفته‌شده در نظام حقوقی ایران می‌باشد، اما این اختلاف نشان‌دهنده برتریّت مقررارت مربوط به بیع اقساطی در حقوق ایران نیست؛ در مفهوم کلی قواعد مربوط به بیع اقساطی در حقوق ایران، دارای ابهاماتی است و تنها راه بهره‌مندی از کیفیت بیع اقساطی، سلب تکلیف آن از حوزه بانکی است، چراکه دستورالعمل‌های بانکی در خصوص قراردادهای اقساطی کاملاً غیر همسو با عملیات بانکی بدون ربا بوده و در این زمینه تا حدودی به جز معدودی از قراردادهای اقساطی، کاملاً یکسان به عملیات ربا بوده است.

a comparative study of the principles and types of installment sale in iran and the vienna convention 1980

background and aim: one of the most common ways of buying and selling, especially among businessmen, is to conclude a contract in installments and in addition, the iranian civil law has not provided a definition of it despite including this type of sale, nor has the 1980 vienna convention. he did not provide a definition of an installment contract, but according to article 73, a contract in which the delivery of goods is staged and frequent is considered an installment contract and this opinion has been reflected in the opinions of the arbitration authorities to some extent.method: this research is of a theoretical type and the research method is descriptive-analytical and the method of collecting information is library-based and was done by referring to documents, books and articles.ethical considerations: in this research, the principles of trustworthiness, honesty, impartiality and originality of the work have been observed.results: in addition to examining the concept and theoretical foundations of installment sales, the present research has analyzed and compared it in iran's law and the vienna convention, as well as the installment sales contract of the medical contract.conclusion: installment sales in iranian law have different terms and conditions than the vienna convention and in some cases, the actions of the vienna convention regarding installment sales are against the regulations and rules accepted in iran's legal system. however, this difference does not indicate the superiority of the provisions related to installment sale in iranian law; in the general concept of the rules related to installment sale in iranian law, it has ambiguities and the only way to benefit from the quality of installment sale is to remove its responsibility from the banking sector; because the banking instructions regarding installment contracts are completely inconsistent with usury-free banking operations and in this field, except for a few installment contracts, they have been completely identical to usury operations.