هم‌سنجی جنون کیفری و اختلالات روانی

زمینه و هدف: در حالی که مطابق با قانون، تشخیص جنون با متخصص بیماری‌های روانی است، تفاوت در اهداف تشخیصی و ادبیات تخصصی در دو حیطه حقوق و پزشکی سبب شده است که در عمل تحقق غرض قانونگذار با مشکل مواجه گردد. گذشته از ماهیت پیچیده جنون که تشخیص را به امری غامض تبدیل می‌کند، مشکلات فراوان دیگری نیز وجود دارد که این امر را دشوارتر می‌سازد؛ مشکلاتی همچون دوره‌ای‌بودن و نوسان‌داشتن نابهنجاری‌های روانی، فاصله زمانی زیاد بین ارتکاب جرم و ارزیابی روانی، تعدد حوزه‌های عملکردی و بیگانگی دو حوزه حقوق و دانش روان‌پزشکی. در این مقاله کوشیده‌ایم با مقایسه جنون حقوقی و اختلالات روان‌پزشکی، از ناهمخوانی فضای مفهومی جنون در دو حوزه کیفری و پزشکی کاسته شود.روش: این پژوهش با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای نگاشته شده است.ملاحظات اخلاقی: اصول اخلاقی و حفظ اصل امانتداری در این پژوهش رعایت شده است.یافته‌ها: هیچ کدام از طبقات اختلالات روان‌پزشکی به طور مطلق نمی‌تواند معادل جنون کیفری تلقی شود. در عین حال کارکردهای اجرایی در طیف وسیعی از اختلالات مختل و مغشوش است، بدون اینکه حائز شرایط جنون کیفری باشند.نتیجه‌گیری: کارکردهای اجرایی به واسطه غیر اختصاصی‌بودن و فقدان کارکرد تشخیصی، در عمل نمی‌تواند ملاک قطعی برای تشخیص جنون باشد، در نتیجه همچنان تشخیص و تصمیم‌گیری در مورد جنون، به میزان قابل توجهی به ارزیابی و تشخیص بالینی متخصص روان‌پزشکی قانونی متکی است. بلاتکلیفی نظام حقوقی و قضایی ایران در برگزیدن رویکرد پزشکی یا رویکرد امنیت عمومی، به عدم شفافیت در این موضوع بیش از پیش دامن می‌زند.

comparison of criminal insanity and mental disorders

background and aim: while according to the law, the diagnosis of insanity is made by a specialist in mental diseases, the difference in diagnostic goals and specialized literature in the two fields of law and medicine has caused difficulties in the implementation of the legislator's intention. aside from the complex nature of insanity that makes diagnosis elusive, many other problems make it even more difficult; problems such as the periodicity and fluctuation of mental abnormalities, the long time interval between the commission of a crime and the mental assessment, the multiplicity of functional areas and the alienation of the two areas of law and psychiatric knowledge. in this article, we have tried to reduce the inconsistency of the conceptual space of insanity in both criminal and medical fields by comparing legal insanity and psychiatric disorders.method: this research was written using the analytical descriptive method and using library resources.ethical considerations: ethical principles and maintaining the principle of trustworthiness have been observed in this research.results: none of the classes of psychiatric disorders can be considered equivalent to criminal insanity. at the same time, executive functions are disturbed and confused in a wide range of disorders, without having the conditions of criminal insanity.conclusion: due to non-specificity and lack of diagnostic function, executive functions cannot be a definitive criterion for the diagnosis of insanity. as a result, diagnosis and decision-making about insanity still rely significantly on the clinical evaluation and diagnosis of a forensic psychiatrist. the indecisiveness of iran's legal and judicial system in choosing the medical approach or the public security approach further fuels the lack of transparency in this matter.