اسباب زوال اراده؛ تحلیل میان‌رشته‌ای حقوق و علوم اعصاب‌شناختی

زمینه و هدف: امروزه با رشد و شکوفایی دانش علوم اعصاب و کشف اسرار جدیدی از مغز، علوم انسانی، از جمله حقوق با استعانت به یافته‌های نوین این علم پیشرفت‌های چشم‌گیری داشته است. از جمله کاربردهای قابل توجه دانش علوم اعصاب در حقوق کیفری نوین، تبیین ابعاد عصب‌شناختی اراده آزاد انسان است که افزون بر ایجاد نگرشی ژرف‌اندیشانه و جامع‌گرایانه نسبت به تعریف این رکن مهم مسئولیت کیفری، می‌تواند در ارزیابی مصادیق زوال آن کمک شایانی نماید. به این منظور پژوهش حاضر تلاشی است برای نیل پاسخ هرچه دقیق‌تر به این مساله که در قرائت دانش نوین حقوق عصب‌شناختی اسباب زوال اراده آزاد کدامند و چگونه می‌توان آن‌ها را از طریق مطالعه مغز احراز نمود؟ این مطالعه از آنجا که گام موثری در راستای پیشرفت دانش حقوق و عدالت کیفری برمی‌دارد، از اهمیت به سزایی برخوردار است.روش: پژوهش حاضر از نوع نظری به ‌روش توصیفی تحلیلی می‌باشد و روش جمع‌آوری اطلاعات آن به صورت کتابخانه‏ای با مراجعه به اسناد، کتب و مقالات است.ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانتداری رعایت شده است.یافته‌ها: در مقاله حاضر دریافتیم که در قرائت حقوق عصب‌شناختی، اسباب زوال اراده آزاد را می‌توان به چهار دسته کلی «عدم سلامت عقل»، «عوامل جبری بیرونی»، «ناهوشیاری» و «اشتباه» تقسیم نمود.نتیجه‌گیری: در این پژوهش به طور کلی دریافته شد که تاثیر اختلال روانی، اکراه، اضطرار، مستی، خوابگردی و اشتباه بر اراده فرد به طرق خاصی با استفاده از تکنیک‌های eeg، qeeg و fmri قابل ارزیابی است و البته هر یک با محدودیت‌هایی مواجه می‌باشد.

loss of free will causes; interdisciplinary analysis of law and cognitive neuroscience

background and aim: nowadays, with the development of neuroscience and the discovery of new secrets from the brain, the humanities, including law, have made significant strides with the help of new findings. one of the significant applications of neuroscience in modern criminal law is the explanation of the neurological dimensions of human free will, which in addition to creating a profound and comprehensive approach to the definition of this important element of criminal responsibility, could be fruitful in diagnosing the diseases of free will. to this end, the present study is an attempt to find the most accurate answer to the question of what are the causes of free will disease in the context of neurolaw and how can they be achieved through brain study? this study is very important because it takes an effective step towards the development of law and criminal justice.method: this research is of theoretical type and the research method is descriptive-analytical and the method of data collection is library and has been done by referring to documents, books and articles.ethical considerations: in order to organize this research, while observing the authenticity of the texts, honesty and fidelity have been observed.results: in the present study, we found that the causes of loss of free will can be divided into four general categories in the context of neurolaw: lack of mental health, external deterministic factors, unconsciousness and error.conclusion: in this study, it was generally found that the effect of mental disorder, coercion, emergency, drunkenness, sleepwalking and error on the will of the individual in certain ways using eeg, qeeg and fmri techniques can be assessed, but each with limitations.