سنجش میزان آگاهی پزشکان بیمارستان‌های زابل از افشای اسرار بیماران و مسئولیت‌های فقهی حقوقی مترتب بر آن

زمینه و هدف: حفظ اسرار بیماران و عدم افشای آن از مباحث بسیار مهم در جوامع مختلف می‌باشد. عدم افشای راز بیمار یک اصل مهم و حیاتی در حیطه فقه و حقوق از قدیم‌الایام تا زمان کنونی است. شخص بیمار به اقتضای برخی شرایط ممکن است کل بیماری یا مواردی از آن را از خانواده و وابستگان نزدیک خویش پنهان نماید و تنها قادر به بازگویی آن نزد پزشک معالج خود باشد. بر همین مبنا پزشک آنچه را که از بیمار شنیده و یا کسب نموده به عنوان یک امانت باید پاسداری کند و جزء در موارد خاص، مطیع محض اصول راز داری و حفظ اسرار بیمار بر اساس مصوبات و مقررات فقهی و حقوقی باشد. این مطالعه با هدف سنجش میزان آگاهی پزشکان بیمارستان‌های شهرستان زابل از افشای اسرار بیماران و مسئولیت‌های فقهی حقوقی مترتب بر آن (شش‌ماهه تابستان و پاییز سال 1398 ش.) انجام شده است.روش: این پژوهش از نوع توصیفی تحلیلی و از نظر زمان یک مطالعه مقطعی بوده که تعداد 82 نفر پزشک به روش نمونه‌گیری تصادفی ساده مورد بررسی قرار گرفتند. اطلاعات از طریق دو پرسشنامه شامل مشخصات دموگرافیک، سنجش آگاهی فقهی و حقوقی از دیدگاه پزشکان گردآوری شد. داده‌های حاصل با کمک نرم‌افزار از spss 22 و با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی (آزمون تی مستقل، آنالیز واریانس یک‌طرفه) تجزیه و تحلیل گردید.ملاحظات اخلاقی: این پژوهش با تکیه بر اصول اخلاقی و امانتداری و صداقت نگارش یافته است.یافته‌ها: میانگین نمره آگاهی پزشکان از مسئولیت‌های حقوقی افشای اسرار بیمار، 1.12 ±8.37 بوده و در سطح آگاهی بالا قرار دارد. همچنین میانگین نمره آگاهی پزشکان از مسئولیت‌های فقهی افشای اسرار بیمار، 1.5 ±4.71 بود که سطح آگاهی متوسط را نشان می‌دهد. نتایج نشان داد که بین میزان تحصیلات، وضعیت تاهل، سن، سابقه کار با میزان آگاهی فقهی حقوقی، رابطه معنادار وجود دارد.نتیجه‌گیری: این پژوهش نشان می‌دهد که علی‌القاعده افشای اسرار بیمار به لحاظ حکم تکلیفی امری واجب و شرعی و به لحاظ حکم وضعی مستوجب ضمان و مجازات‌های بازدارنده است، لذا افزایش آگاهی از قوانین، مصوبات و مقررات فقهی و حقوقی افشای اسرار می‌تواند نقش مهمی در طرح‌ریزی روابط بین پزشکان و بیمارانشان بر اساس ضوابط و قوانین حقوقی و شرعی ایفا کند و همچنین در پیشگیری از قصور و خطاهای پزشکی موثر باشد.

assess the level of awareness of physicians in zabol hospitals about the criminal title of disclosing patient secrets and their jurisprudential-legal responsibilities (six months of summer and fall of 1398)

background and aim: patient privacy and non-disclosure of the most important issues in different communities. since ancient times, not to divulging patients' secrets has been an important and vital principle in the field of law and law.  due to certain circumstances, the patient may hide all or part of the disease from his family and close relatives, and may only be able to tell his doctor. therefore, the doctor as trustee protects the content heard or received by the patient, except in special circumstances, in accordance with jurisprudence and legal approvals and regulations to comply with the principles of confidentiality and patient confidentiality. the purpose of this study is to assess the knowledge of zabol city hospital physicians about criminal acts of revealing patient secrets and their legal responsibilities (six months in the summer and fall of 1398).method: this study is a descriptive analysis study, in terms of time, a cross-sectional study in which 82 doctors were examined using simple random sampling. this information was collected through two questionnaires, including demographic characteristics, jurisprudence and legal awareness from the doctor's perspective. use spss 22 software to analyze the data using descriptive and inferential statistics (independent t-test, one-way analysis of variance.ethical considerations: before completing the questionnaires, first of all, we explain the aim of this research and confidentiality of results for physicians, to take part in informed consent.results: the results of this study show that the average score of doctors' knowledge of legal liability for leaking patient secrets is 8.37 12 1.12, which is a relatively high level of knowledge, and only (7.32%) has poor legal knowledge. in addition, the average score of doctors on the knowledge of legal responsibility for leaks was 4.71±1.5, indicating that the average level of doctors' knowledge of legal responsibility for leaks (6.10%) had good legal knowledge. research results also show that there is a significant direct relationship between educational level, marital status, age, work experience and level of legal knowledge.conclusion: this study shows that disclosing patient secrets is mandatory and sharia law in terms of compulsory punishment and it is guaranteed and discouraged in terms of national punishment. therefore, increasing the understanding of leaked laws, decrees and laws and regulations can play an important role in planning the relationship between doctors and patients in accordance with laws and regulations and can also effectively prevent medical accidents.