ضرورت مداخله کیفری در مواجهه با گردشگری پیوند؛ کاوشی در ادله موافقان و مخالفان

زمینه و هدف: گردشگری پیوند عضو، سفر یکی از اهداکننده و گیرنده عضو و یا هر دوی آن‌ها به خارج از مرزهای ملی به قصد پیوند اعضا، بافت یا سلول است که طی آن پیوند عضو در فرایند پرداخت مالی، ما به ازای عضو، توسط دریافت‌کننده یا واسطه انجام می‌شود. ضرورت مداخله کیفری در این پدیده با نگاهی پیامدمحور، مورد توجه نویسندگان در دو دسته موافقان و مخالفان قرار گرفته است. پژوهش حاضر درصدد پاسخ به پرسش‌هایی اساسی در راستای چیستی گردشگری پیوند اعضا با نگاهی اجمالی بر موقعیت این پدیده در کشورهای مبدا و مقصد و بررسی استدلال‌های موافقان و مخالفان نسبت به ضرورت مداخله کیفری در مواجهه با این پدیده می‌باشد و هدف از این پژوهش نگاهی تحلیلی و دقیق در راستای ضرورت شرح و تدوین موضع آتی قانونگذار در مواجهه با این پدیده و مدیریت آثار و تبعات آن است. روش: این مقاله به شیوه توصیفی تحلیلی با بهره‌گیری از منابع کتابخانه‌ای به رشته تحریر درآمده است.ملاحظات اخلاقی: این پژوهش با رعایت اصول اخلاقی و امانتداری انجام پذیرفته است.یافته‌ها: رویکرد ضرورت مداخله کیفری با اصرار بر پیامدهایی چون کالاانگاری، نقض عدالت اندامی، بردگی ناقص و نقض حقوق بشر، تقویت جرائم سازمان‌یافته و گسترش جرم علیه محرومان و افزایش فقر، تضعیف امنیت و سرمایه انسانی و عدم امکان خودکفایی در تامین عضو و رویکرد حامی عدم مداخله کیفری در این پدیده با تاکید بر وجه پزشکی این پدیده در رفع مشکل بیماران و طرح بازار ضابطه‌مند مبادله عضو و توسعه گردشگری مورد تحلیل قرار گرفته‌اند.نتیجه‌گیری: با توجه به شیوع و اثرات قابل توجه این پدیده در کشورهای مقصد و مبدا، خلا و ایرادات قانونی در حوزه پیوند اعضا، تاکید بر ضرورت مداخله کیفری در مواجهه با این پدیده با سه توجیه حمایت از بیماران نیازمند عضو و اقشار آسیب‌پذیر به عنوان اهداکنندگان عضو، اعتبار و حیثیت نظام سلامت کشور و توسعه صنعت گردشگری پزشکی، پیشگیری از اشکال نوین استثمار و بردگی ناقص و تضعیف سرمایه انسانی و مقابله با تقویت سازمان‌یافتگی در جرائم پزشکی و فساد نظام سلامت و واسطه‌گری خرید و فروش غیر قانونی عضو ضمن تفکیک حالت‌های قانونی و غیر قانونی نتیجه اصلی پژوهش حاضر است.

the necessity of criminal interference in dealing with organ transplant tourism; probing on the arguments of both advocators and opposers

background and aim: organ transplant tourism is the travel of one or both of the organ's donor and recipient outside the national borders for the purpose of organ, body tissue or cellular transplantation, during which the organ transplant is subject to the financial payment by the recipient or agent for the organ. the necessity of criminal interference in this subject, with a consequentialism viewpoint has been considered by the authors in two categories of proponents and opponents. the present research seeks to answer the fundamental questions about the essence of transplant tourism have a glimpse of this phenomenon among both tourist states and transplant states and study the reasoning brought by advocators and opposers regarding the necessity of criminal interference in this subject. the purpose of the study is to precisely analyze the necessity of the subject and the future standpoint of the legislator on this phenomenon and subsequently manage the consequences.method: this article has been written descriptivety-analyticaly using library resources.ethical considerations: this research has been done by observing ethical principles and trustworthiness in using the available sources.results: approach to the necessity of criminal interference by emphasis on the consequences such as; commodification, violation of physical justice, incomplete slavery and human rights violations, strengthening organized crime, the crime propagation against whom in vulnerable position, increasing the poverty, diminishing security and human resources and the impossibility of self-sufficiency in organ supply and the supportive approach of criminal interference by emphasis on the medical aspects of this phenomenon to solve patients' troubles, regulate the market of organ exchange and develop medical tourism industry, have been analyzed.conclusion: given the prevalence and significant effects of this phenomenon in the countries of destination and origin, the main results of the present study are the destitute of required laws and legal challenges in the field of organ transplantation, focusing on the need for criminal interference in this phenomenon with three explanation of supporting patients in need of organs and vulnerable communities as the organ's donors, the prestige and respect of the country's health system and the development of the medical tourism industry and the prevention of new forms of exploitation and incomplete slavery and weakening human resources and counteracting the strengthening of organization in medical crimes and corruption of the health system and broking illegal organ sales and separation of legal and illegal facts are the main results of the present study.