بررسی کارکرد هجو در اندیشه کمال الدین اسماعیل اصفهانی

تحقیق پیش رو می کوشد تا کارکردهای صنعت هجو را با انگیزه ها و دلایل مختلف آن در اندیشه‌ی کمال الدین اسماعیل اصفهانی بررسی و تحلیل کند. شیوه‌ی کار منبع پژوهی است که پس از تدوین یافته ها به تحلیل داده ها پرداخته ایم. از مهم‌ترین دلایل و انگیزه‌های کمال الدین به سروده های هجوی، عوامل اجتماعی، مسکنت و فقر، طماعی و گدامنشی، حرص و آز، تعلل ممدوح در اعطای صله، بخل و امساک منعمان، درخواست و تقاضا، محرومیت شاعر از کسب معیشت و رسیدن به مال و منال بوده است. رعایت نکردن عفت کلام در بسیاری از سروده های کمال الدین اسماعیل از یک‌طرف و عوامل سیاسی و اجتماعی زمان شاعر ازطرف‌دیگر باعث شده که وی از شگردهای هنری و بلاغی نهایت بهره را ببرد. کمال الدین با استفاده از وجاهت ادبی مانند موسیقی کناری، کنایه و تعریض، تهکم، افتنان، و ذم شبیه به مدح، غیرمستقیم و پنهان مهجویان خود را هجو کرده است. وی توانسته با بهره از این شگردها از زشتی و رکاکتی که مختص سخنان هجوگونه است، بکاهد و بر ارزش ادبی و هنری سروده های خود بیفزاید. وی با استفاده از این شیوه، سخنان و تصاویر بکر و نو آفریده که حکایت از نازک‌خیالی و خلاق المعانی بودن شاعر دارد. ازلحاظ فکری هجویات کمال الدین بازنمود اوضاع فرهنگی و اجتماعی مردم و اخلاق حاکم بر جامعه است.

a study of the functions of satire in the works of kamal-ol-din esmaeil esfahani

this study aims at analyzing the functions of the literary device of satire and its various motivations and intentions in the works of kamal-ol-din esmaeil esfahani. the researchers use source research methodology and after collecting the data, try to analyze the findings. some of the most important motivations of kamal-ol-din for writing satiric poems are social factors, poverty, greed and avarice, cupidity, the delay of the praised patron in granting money, thriftiness of the patrons, request, the frustration of the poet for earning a living.he is obliged to make much use of poetic and rhetorical techniques because of his ample use of profane words in many of his poems and also political and social factors of his time. by the use of literary devices such as side music, irony, sarcasm, lampoon, “eftenan” and satire in the guise of praise, kamal-ol-din succeeds in reducing the ugliness and the profanity which are characteristics of satirical poetry and adding to the literary values of his poems. in this way, he creates innovative and unique images and structures which show his power in making delicate imagery and complex meanings. kamal-ol-din’s satires are intellectual reflections of the cultural, social and moral conditions of the society of the time.