>
Fa   |   Ar   |   En
   مقاله کوتاه: در باب دو تعبیر از دیوان خاقانی  
   
نویسنده مهدوی فر سعید ,قاسمی پور قدرت
منبع شعرپژوهي - 1400 - دوره : 13 - شماره : 3 - صفحه:287 -300
چکیده    در باب دو تعبیر از دیوان خاقانی چکیدهدیوان خاقانی شروانی به‌عنوان یکی از امّهات ادب پارسی از حیث دربرداشتن تعابیر و ترکیبات  نو و گونه‌گون، اهمیت ویژه‌ای دارد. همین تعمد و پرمایگی زبانی سبب شده تا دیوان وی از دیرباز یکی از منابع مهم و اساسی فرهنگ‌نویسان قلمداد شود. ازآنجاکه بسیاری از این ترکیبات زاده‌ی قدرت شگرف تخیل و طریق غریب او در سخنوری است، نه‌تنها گزارش بلکه حتی گردآوری آن‌ها نیز از کاستی‌ها و لغزش‌های متعدد برکنار نمانده است. در این جستار بر آن بوده‌ایم تا با توجه به سبک شخصی شاعر و قراین اجتماعی زمان خاقانی، تحلیلی استوار از دو تعبیر «سه‌سرهنگ» و «میان‌خانه» در دیوان او ارائه کنیم. در این پژوهش نشان داده می‌شود که برخلاف نظر فرهنگ‌نویسان و شارحان، «سه‌سرهنگ» به‌معنای سه‌اختر زحل، مشتری و مریخ نیست و مراد از آن سه انگشتی است که به گاه کتابت، قلم را نگاه می‌دارد. همچنین خاقانی تعبیر «میان‌خانه» (خانه و اتاق میانی) را از ترکان چادرنشین و ساختار خیمه‌های ایشان گرفته و در تصاویر شاعرانه‌ی خود به کار برده است.
کلیدواژه واژه‌های کلیدی: دیوان خاقانی، سه‌سرهنگ، انگشت‌های قلم‌گیر، میان‌خانه، ترکان خیمه‌نشین
آدرس دانشگاه شهید چمران اهواز, ایران, دانشگاه شهید چمران اهواز, ایران
پست الکترونیکی gh.ghasemi@scu.ac.ir
 
   About two Expressions in Khaghani Divan  
   
Authors Mahdavifar Saeed ,Ghasemipour Ghodrat
Abstract    khaghani Divan,, one of the important divan in Persian literature that including different expressions and compounds. Because of these expressions and compounds, this Divan one of the important source for authors of glossaries. In this essay according to his personal style and social contexts we analyzed tow expressions of Khagani Divan. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . ..
Keywords
 
 

Copyright 2023
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved