اثر تیمارهای مختلف آب آبیاری بر میزان پرولین، فعالیت ضد اکسایش برگ و خصوصیات کمی و کیفی میوه انار رقم رباب

انار با نام علمی l. punica granatum درختی نیمه گرمسیری است که در بسیاری از مناطق ایران کشت می‌شود. شرایط مناسب آب و هوایی جهت رشد و نمو و باردهی انار آب و هوای معتدل تا  نیمه گرم می باشد که این شرایط در بسیاری از نقاط ایران وجود دارد . تغییر شرایط جوی و کاهش بارندگی سالیانه که در سال‌های اخیر در بیشتر مناطق انار‌کاری حکم فرما شده است باعث ایجاد تنش در باغات انار گردیده و رشد و نمو و باردهی درختان را تحت تاثیر قرار داده است. به این لحاظ برای ارزیابی واکنش درخت انار رقم رباب به رژیم‌های مختلف آبیاری، پژوهش حاضر در طی سال های 1399 و 1400 در شهرستان کوه چنار در استان فارس انجام شد. آزمایش در  قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار و به مدت دو سال متوالی انجام شد. پنج تیمار آبیاری شامل، شاهد (آبیاری باغ توسط باغ‌دار به میزان 15000 متر مکعب در سال) و آبیاری هنگام رسیدن خاک به تخلیه رطوبتی 35 ، 50 ، 65 و 80 درصد بود. نتایج نشان داد کاهش میزان آب آبیاری باعث کاهش میزان عملکرد (22 تا 40 درصد) در تمام تیمارهای کم آبیاری و کاهش معنی‌دار در وزن میوه (12 تا 28 درصد) و وزن خشک آریل در تیمار تخلیه رطوبتی 65 و 80 درصد شد. بیشترین میزان پرولین در تخلیه رطوبتی 80 درصد به میزان0.476 میکرو مولار در وزن تازه برگ مشاهده شد .فعالیت آنزیم‌های ضد اکسایش نیز با کاهش آب آبیاری افزایش یافت، به‌طوری که بیشترین فعالیت آنزیم‌های کاتالاز (0.47 واحد در دقیقه در میلی گرم پروتئین) و سوپر اکسید دیسموتاز (1.029 واحد در دقیقه در میلی گرم پروتئین) در تخلیه رطوبتی 50 درصد مشاهده شد. با توجه به تغییرات مواد ضد اکسایش و متوسط وزن میوه، وزن آریل و درصد دانه سفیدی می‌توان نتیجه گرفت که درخت انار رقم رباب تا تخلیه رطوبتی 50 درصد را بخوبی تحمل کرده و میوه کیفیت خود را حفظ می‌کند ولی تخلیه رطوبتی بالاتر (65 و80 درصد) باعث کاهش در خصوصیات کمی و کیفی و عملکرد میوه شده و دانه سفیدی میوه افزایش می‌دهد.

effect of different irrigation regimes on leaf proline content, antioxidant enzymes activity and fruit quantitative and qualitative characteristics of ،rabbab’ pomegranate

pomegranate (punica granatum) is a subtropical tree that is cultivated in many regions of iran with . temperate and subtropical climates. in recent years, climatic changes and decrease in annual rainfall prevailed in the most pomegranate growing areas has affected the growth and fruiting of trees in pomegranate orchards. in order to evaluate the responses of ‘rabbab’ pomegranate tree to different irrigation regimes, the present study was carried out during 2019 and 2020 in koh chenar city in fars province. the experiment was conducted in the form of a randomized complete block design with three replications in two consecutive years the irrigation regimes applied to the pomegranate trees consisted of control (orchard irrigation with 15,000 m3 of water), irrigation at 35%, 50%, 65% and 80% soil moisture depletion. the results showed that reducing the amount of irrigation water decreased yield  by %22 to % 40 in all low irrigation treatments. irrigation at 65 and 80% of moisture depletion also significantly decreased the fruit weight by 12 to %28 and aril dry weight. the highest amount of proline (0.476 µmol/ leaves fresh weigh) was observed in 80% soil moisture depletion. the activity of antioxidant enzymes also increased with the reduction of irrigation water, so that the highest activity of catalase enzymes (0.47 u/mg protein/min.) and superoxide dismutase (1. 0.47 u/mg protein/min) were observed in 50% soil moisture depletion. according to the changes in antioxidant activities and the average of fruit weight, aril weight and percentage of aril paleness, it can be concluded that ‘rabbab’ pomegranate tree can tolerate water deficit up to 50% soil moisture depletion and maintain fruit quality, but the higher levels of soil moisture depletion (65 and 80%) cause a decrease in the quantitative and qualitative characteristics of the fruit and yield, and increase the percentage of aril paleness.