>
Fa   |   Ar   |   En
   مطالعه اثر بسترهای آلی کشت بر اجزای عملکرد و کیفیت و کمیت اسانس در چند اکوتیپ مرزه تابستانه (Satureja Hortensis L.) در شرایط آب و هوایی گرگان  
   
نویسنده همتی خدایار ,اردوان پور بختیار ,غزاییان مینا ,اکبرپور وحید
منبع علوم باغباني - 1398 - دوره : 33 - شماره : 3 - صفحه:349 -361
چکیده    مرزه (satureja hortensis l.) گیاهی است از خانواده نعناعیان که اسانس آن در صنایع دارویی و آرایشی و غذایی کاربرد زیادی دارد. هدف از این تحقیق مطالعه اثرات چند نوع بستر کشت آلی شامل: 1 خاک مزرعه (شاهد)، 2کود دامی،3کمپوست زباله شهری،4 خاکبرگ، 5 مخلوط بسترها به نسبت مساوی بر روی خصوصیات رویشی و زایشی و نیز کمیت و کیفیت اسانس در سه اکوتیپ مرزه تابستانه (کردستان، شیراز و یزد) بود. آزمایش به صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‌های کامل تصادفی در چهار تکرار در مزرعه تحقیقاتی شماره یک دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان انجام گرفت. اکوتیپ شیراز دارای بیشترین درصد اسانس (2/1 درصد) در بین اکوتیپ‌های مختلف بود، ولی بین تیمارهای مختلف و بین اکوتیپ ها تفاوت معنی داری نشان نداد. اثر تیمارها بر روی اجزای اسانس شامل کارواکرول، گاماترپینن و پاراسیمن معنی‌دار بود. اسانس گیاهان در بستر مخلوط بیشترین میزان کارواکرول (69/74 درصد) را داشت. اکوتیپ یزد در بین اکوتیپ‌ها بیشترین میزان کارواکرول را نشان داد. در میان بسترهای کشت، تیمار شاهد بیشترین درصد گاماترپینن (48/5درصد) و بیشترین درصد پاراسیمن (76/1) را داشت و همه بسترهای آلی باعث کاهش معنی‌دار این ترکیب ها در اسانس شدند. همچنین در مقایسه اکوتیپ‌های مختلف، اکوتیپ شیراز دارای بیشترین میزان گاماترپینن و اکوتیپ کردستان بیشترین درصد پاراسیمن (69/1) بودند. با توجه به نتایج حاصله و اینکه اختلافی بین مصرف انواع کودهای آلی از لحاظ اجزای عملکرد و درصد اسانس مرزه مشاهده نشد، بنابراین در صورتی که هر یک از انواع کودهای آلی مورد استفاده در این آزمایش در دسترس بوده و از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه‌تر باشد، قابل توصیه برای کشاورزان و تولیدکنندگان گیاه دارویی مرزه می‌باشد.
کلیدواژه مرزه تابستانه; بستر آلی; کمیت و کیفیت اسانس; اجزای عملکرد
آدرس دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان, دانشکده تولید گیاهی, گروه علوم باغبانی, ایران, دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طببیعی گرگان, دانشکده تولید گیاهی, گروه علوم باغبانی, ایران, مرکر تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان, ایران, دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری, دانشکده علوم زراعی, گروه علوم و مهندسی باغبانی, ایران
پست الکترونیکی v_akbarpour60@yahoo.com
 
 

Copyright 2015
Islamic World Science Citation Center
All Rights Reserved