واکاوی مفهوم آمیخته ابزار خط‌مشی عمومی و معیارهای طراحی آن با روش فراترکیب

هدف: امروزه ابزارهای خط‌مشی عمومی، به‌عنوان یکی از اجزای کلیدی در نظام‌های حکومتی شناخته می‌شوند. یکی از چالش‌های اصلی در طراحی خط‌مشی، انتخاب ابزارهای خط‌مشی یا ترکیبی از ابزارهای مناسب برای کار است. بدین‌منظور، هدف این پژوهش، تبیین مفهوم آمیخته ابزار خط‌مشی و شناسایی معیارهای طراحی آن است. این مطالعه به‌دنبال پُرکردن خلا موجود در ادبیات این حوزه و ارائۀ چارچوبی جامع برای طراحی و اجرای موثر آمیخته ابزارهای خط‌مشی است.روش: پژوهش حاضر یک مطالعه کیفی است که با استفاده از روش فراترکیب اجرا شده است. فراترکیب روشی است که یافته‌های پراکندۀ مطالعات پیشین را در راستای ارائۀ چارچوب مفهومی جدید با یکدیگر تلفیق می‌کند. جامعۀ آماری این پژوهش، مطالعات پژوهشی قبلی است که پس از جست‌وجو و یافتن منابع موجود، از طریق بررسی و ارزیابی عنوان، چکیده و محتوای منابع یافت‌شده، منابع مناسب به‌عنوان نمونه‌های پژوهش انتخاب شدند. به‌علاوه، برای تجزیه‌وتحلیل و ترکیب داده‌ها و گزارش نتیجۀ نهایی این پژوهش، از روش تحلیل مضمون استفاده شده است. این روش به پژوهشگران امکان می‌دهد تا با رویکردی نظام‌مند، داده‌ها را تحلیل و ترکیب کنند.یافته‌ها: یافته‌ها نشان داد که در ادبیات، سه نوع تئوری انتخاب ابزار وجود دارد که هر یک معیارهای متفاوتی را برای انتخاب ابزارها ارائه می‌دهد. در سال‌های اخیر، تئوری آمیختۀ ابزار خط‌مشی عمومی در کانون توجه قرار گرفت. این تئوری بر استفاده از ترکیبی از ابزارها برای دستیابی به اهداف خط‌مشی تاکید می‌کند و نشان می‌دهد که دستیابی به اهداف خط‌مشی، فقط با به‌کارگیری یک نوع ابزار امکان‌پذیر نیست. با این حال، یافته‌ها نشان داد که هنوز در تعریف دقیق مفهوم آمیختۀ ابزار خط‌مشی و تعیین معیارهای طراحی آن، اتفاق نظری بین محققان وجود ندارد. علاوه‌براین، طراحی آمیختۀ ابزارهای خط‌مشی عمومی، فرایندی پیچیده است و به توجه به معیارهای گوناگون و در نظر گرفتن هم‌زمان عوامل درونی و بیرونی نیاز دارد. براساس یافته‌های این پژوهش، مهم‌ترین معیارهای طراحی آمیختۀ ابزار خط‌مشی عبارت‌اند از: کارایی، اثربخشی، امکان‌پذیری اجرایی، عدالت، سازگاری و انسجام بین ابزارها.نتیجه‌گیری: برای دستیابی به خط‌مشی‌های موثر و پایدار، باید از ترکیبی از ابزارهای خط‌مشی استفاده کرد و معیارهای طراحی را به‌طور جامع و نظام‌مند در نظر گرفت. این رویکرد می‌تواند به بهبود عملکرد خط‌مشی‌ها و کاهش چالش‌های اجرایی کمک کند. این پژوهش با پوشش گسترده‌ای از ادبیات انتخاب ابزار و ارائۀ تحولات نظری جدید، تلاش می‌کند تا خلا موجود در ادبیات این حوزه در کشور را پسر کند. نتایج این مطالعه می‌تواند به‌عنوان راهنمایی برای سیاست‌گذاران و دست‌اندرکاران در طراحی و اجرای خط‌مشی‌های عمومی موثر استفاده شود. این پژوهش نه تنها به توسعۀ ادبیات نظری در این حوزه کمک می‌کند، بلکه راه‌کارهای عملی برای بهبود فرایند طراحی و اجرای خط‌مشی‌ها ارائه می‌دهد. با توجه به پیچیدگی‌های موجود در طراحی خط‌مشی‌ها، این مطالعه بر اهمیت توجه به معیارهای چندگانه و هماهنگی بین ابزارها تاکید می‌کند.

analyzing the concept of public policy instrument mix and its design criteria using the meta-synthesis method

objectivetoday, public policy instruments are widely recognized as one of the key components of governance systems. a major challenge in policy design lies in selecting appropriate policy instruments or their combinations. therefore, the aim of this study is to explain the concept of policy instrument mix and identify the criteria for its design. this research seeks to address a gap in the literature by providing a comprehensive understanding of how policy instrument mixes can be effectively designed and implemented to achieve policy goals. by focusing on this issue, the study contributes to the broader discourse on governance and policymaking, offering practical insights for both policymakers and researchers.methodsthis qualitative research was conducted using the meta-synthesis method. meta-synthesis is a systematic approach that integrates the scattered findings of previous studies to construct a new conceptual framework. the statistical population of this study consists of existing research studies, which were identified through an extensive search of available sources. these sources were evaluated based on their titles, abstracts, and content, and relevant ones were selected as research samples. thematic analysis was employed to analyze and synthesize the data, enabling the reporting of the study’s final results. this method ensures a rigorous and structured approach to understanding the complexities of policy instrument mixes, facilitating deeper exploration of the topic.resultsthe findings indicate that the literature includes three types of instrument selection theories, each offering different criteria for choosing policy tools. in recent years, the theory of policy instrument mixes has gained considerable attention, advocating for the use of a combination of instruments to achieve policy objectives. this approach illustrates that relying on a single instrument is insufficient to meet complex policy goals. however, the results also reveal a lack of consensus among researchers regarding the precise definition of a policy instrument mix and the criteria for its design. designing an effective mix of public policy instruments is a complex task that requires consideration of multiple criteria and both internal and external factors. the most important criteria identified for designing policy instrument mixes include efficiency, effectiveness, feasibility, equity, consistency, and coherence among instruments. these criteria ensure that the mix is balanced and capable of addressing the multifaceted nature of policy challenges.conclusionto achieve effective policies, it is essential to employ policy instrument mixes and consider their design criteria in a comprehensive and systematic manner. this approach can enhance policy performance and reduce challenges related to implementation. by reviewing a broad spectrum of literature on instrument selection and presenting new theoretical advancements, this study aims to fill a critical gap in the domestic literature. the findings provide valuable insights for policymakers and practitioners, emphasizing the need for a holistic and integrated approach to policy design. ultimately, the study offers a deeper understanding of how strategically designed policy instrument mixes can strengthen governance and support the achievement of desired policy outcomes. the implications of this research extend beyond theory, offering practical guidance for designing and implementing public policies across diverse contexts.