واکاوی شایستگی‌های رهبری راهبردی شهید ستاری: آموزه‌هایی برای مدیران دولتی

هدف: در محیط‌های بسیار پیچیده و پویای پیش روی سازمان‌های امروزین مدیران ردۀ عالی، به‌عنوان رهبران راهبردی، در پیشبرد راهبردهای سازمان، اجرای برنامه‌های تحول و تعالی و حفظ بقا و موفقیت بلندمدت سازمان، از نقشی کلیدی برخوردارند. ایفای موثر این نقش به حضور رهبران راهبردی برخوردار از شایستگی‌های گوناگون نیازمند است که با کمک آن‌ها بتوانند از عهدۀ نقش‌ها و کارکردهای مختلف خود در این زمینه برآیند. شناخت این شایستگی‌ها می‌تواند به پرورش رهبران راهبردی مساعدت کند. به این منظور، پژوهش حاضر به شناسایی شایستگی‌های رهبری راهبردی شهید منصور ستاری، به‌عنوان یک رهبر راهبردی و طراحی الگوی ماهیت‌شناسانه از این شایستگی‌ها پرداخته است.روش: این پژوهش کاربردی، تفسیری و استقرایی است و با رویکرد کیفی اجرا شده است. منابع اطلاعاتی پژوهش شامل اطلاعات موجود در پایگاه اطلاعاتی ستاری، کتاب‌ها و مقاله‌های منتشر شده در خصوص ایشان، فیلم سینمایی منصور و خاطرات ثبت و گردآوری شده در خصوص ایشان است که به‌صورت هدفمند انتخاب و با کمک روش تحلیل مضمون تحلیل شده‌اند. برای ارزیابی قابلیت اعتماد یافته‌ها، از روش توافق درون‌موضوعی دو کدگذار استفاده شده است. برای اطمینان از صحت مقوله‌سازی‌های انجام شده نیز از خبرگان نظرخواهی و اصلاحات لازم اِعمال شد.یافته‌ها: الگوی نمایانگر شایستگی‌های رهبری راهبردی شهید ستاری، در قالب هشت مضمون فراگیر طبقه‌بندی شده است. این شایستگی‌ها عبارت‌اند از: شایستگی‌های اعتقادی (تربیت‌یافتگی دینی، باورهای دینی و معنویت‌گرایی)، شایستگی‌های اخلاقی و ارزشی (مانند اخلاق‌مداری، ارزش‌گرایی، اصالت، اخلاص، صداقت، تناسب گفتار و کردار، از خودگذشتگی)، شایستگی‌های شخصیتی (مانند خودباوری، اعتمادبه‌نفس، ریسک‌پذیری، جرئت و شجاعت، قاطعیت، فروتنی و سخت‌کوشی)، هوشمندی و استعداد (فراست، نخبگی، ذوق و استعداد هنری)، هوش هیجانی (قابلیت‌های فردی و میان‌فردی)، شایستگی‌های شناختی (تفکر خلاق، تفکر سیستمی، تفکر اقتضایی و تفکر راهبردی)، شایستگی‌های دانشی (دانشوری، دانش فنی و تخصصی و اشراف سازمانی)، شایستگی‌های رفتاری (حمایتگری، روابط تعاملی، مهارت‌های ارتباطی، اعتمادپروری، توانمندسازی، تحول‌گرایی، چالش‌گرایی، تیم‌سازی، اعتمادپروری، مدیریت استعدادها، یادگیرندگی و یاددهندگی و چشم‌اندازمداری).نتیجه‌گیری: پرورش رهبران راهبردی برای ایفای نقش موثر در سازمان‌های امروزین، به شناخت واقع‌گرایانه و جامع از شایستگی‌های لازم برای این رهبران نیاز دارد. الگوبرداری از رهبران موفق، روشی موثر برای شناخت این شایستگی‌هاست. الگوی ارائه شده در این پژوهش، شناخت کمابیش جامعی از شایستگی‌های شهید ستاری، به‌عنوان یک رهبر راهبردی را آشکار کرده و با کمک آن‌ها توانسته است رهبری نوآورانه و تحول‌گرایانه‌ای را در دوران فرماندهی نیروی هوایی ارتش ج. ا. ا. به‌کار گیرد و دستاورهای چشمگیری را در راستای چشم‌انداز خودکفایی رقم زند. این الگو می‌تواند به پیشبرد دانش نظری موجود در خصوص رهبری راهبردی و شایستگی‌های لازم برای آن مساعدت کند. همچنین ترویج و به‌کارگیری آن، می‌تواند دانش ارزشمندی برای برنامه‌های رشد رهبران راهبردی مدیران عالی سازمان‌های لشگری و کشوری فراهم سازد و به‌عنوان ابزاری برای بهکاوی شایستگی‌های رهبران راهبردی این سازمان‌ها مساعدت کند. شناسایی هم‌زمان شایستگی‌های گوناگون اعتقادی، اخلاقی، شخصیتی، هیجانی، شناختی، دانشی و رفتاری این رهبر راهبردی مورد مطالعه، وجه تمایز این پژوهش در مقایسه با مطالعات مشابه است و به همین دلیل، توانایی دارد که به پیشبرد دانش نظری موجود در این زمینه یاری دهد.

identifying shahid sattari’s strategic leadership competencies: teachings for public managers

objectivein today’s complex and dynamic organizational environments, strategic leaders play a pivotal role in shaping strategies, driving transformational initiatives, achieving organizational excellence, and ensuring long-term survival and success. these responsibilities demand a diverse set of competencies that enable leaders to navigate challenges and seize opportunities effectively. understanding and developing these competencies is crucial for fostering strategic leadership. the present study seeks to identify the strategic leadership competencies (slc) of shahid mansour sattari, a prominent strategic leader, and to design a comprehensive model based on his demonstrated capabilities and achievements. by exploring sattari’s leadership competencies, this study aims to contribute to the development of strategic leaders and provide actionable insights for organizations.methodsthis research adopts an applied, interpretive, and inductive approach within a qualitative framework. the data sources include shahid sattari’s recorded and documented memories, published books and articles about him, cinematic portrayals of his life, and the sattari database. these materials were purposefully selected and analyzed using thematic analysis. to ensure reliability, the two-coder agreement method was employed to evaluate and confirm findings. additionally, expert opinions were solicited to validate the identified categories, and necessary adjustments were incorporated. this rigorous methodological approach ensures the credibility and applicability of the study’s findings. resultsthe model of shahid sattari’s strategic leadership competencies is structured around eight pervasive themes, each encompassing specific traits and capabilities:belief competencies: demonstrated through strong religious affiliation, spiritualism, and deeply held ethical convictions.moral and value competencies: exemplified by ethical orientation, authenticity, sincerity, honesty, alignment of words and actions, devotion, and valor.personality competencies: traits such as self-esteem, confidence, courage, decisiveness, humility, and perseverance characterize his personality.intelligent competencies: highlighting his intellectual prowess, including military genius, scientific acumen, and artistic talent.emotional intelligence: manifested in his ability to foster individual and interpersonal relationships effectively.cognitive competencies: encompassing creative, systemic, contingency, and strategic thinking, which underpinned his innovative approaches.knowledge competencies: demonstrated through knowledge-oriented practices, technical expertise, and organizational mastery.behavioral competencies: focused on supportive interactions, communication skills, team-building, empowerment, adaptability, challenge orientation, talent management, and fostering a learning culture.these themes collectively capture the multifaceted competencies that shahid sattari utilized to achieve innovative and transformational leadership during his tenure in the islamic republic of iran’s air force.conclusionthe development of strategic leaders capable of addressing today’s organizational complexities requires a holistic understanding of the competencies they must possess. benchmarking successful leaders provides valuable insights into these requirements. the model presented in this study comprehensively identifies the competencies demonstrated by shahid sattari, enabling him to lead with innovation and achieve significant advancements aligned with self-sufficiency and organizational goals. this model not only advances theoretical knowledge about strategic leadership but also offers a practical framework for developing strategic leaders in contemporary organizations. it highlights the importance of belief-based, ethical, personality-oriented, emotional, cognitive, knowledge-based, and behavioral competencies. the simultaneous integration of these diverse competencies distinguishes this study from similar research, providing a nuanced perspective that enhances understanding in the field. the findings can serve as a benchmark for leadership development programs and as a tool to identify and nurture strategic leadership competencies among senior managers, ultimately contributing to organizational success.