طراحی و روان‌سنجی پرسشنامه‌ی عوامل مرتبط با تصمیم برای فرزندآوری

مقدمه: امروزه کاهش نرخ باروری باعث شده بیشتر کشورها سیاست‌هایی در راستای جوانی جمعیت در پیش گیرند. ایران نیز در این امر پیشتاز است. حرکت در این مسیر نیازمند شناسایی تعیین‌گرها و متعاقباً استفاده از ابزاری روا پایا است. در این راستا، مطالعه با هدف طراحی و روان‌سنجی پرسشنامه‌ی عوامل مرتبط با تصمیم برای فرزندآوری انجام شد.روش‌ها: مطالعه از نوع مقطعی بود و بر روی 200 نفر از زنان متاهل در سن باروری و برخی همسرانشان در شهر اصفهان انجام شد. گویه‌های پرسشنامه از طریق مرور منابع و بحث متمرکز گروهی استخراج و تدوین شد. فرمت اولیه 75 سوالی، تحت روایی صوری و محتوایی (content validity index) cvi، (content validity ratio) cvr و فرمت کوتاه شده تحت روایی سازه، تحلیل عامل اکتشافی و محاسبه پایایی به روش آلفای کرونباخ قرار گرفت. برای گزارش داده‌ها از آمار توصیفی و ضریب همبستگی pearson استفاده شد.یافته‌ها: در مرحله‌ی تعیین روایی محتوایی (cvr بزرگ‌تر از 0/49 و cvi بیش از 0/79 قابل‌قبول بود.)، 42 گویه حذف شد و 33 گویه باقی ماند. در مرحله‌ی سنجش همسانی درونی، نمره دو گویه با نمره‌ی کل پرسشنامه همبستگی معنی‌دار نداشت و حذف شد. در مرحله‌ی تحلیل عاملی اکتشافی واریماکس، 7 عامل، مقدار ویژه بیشتر از یک داشتند و با تبیین 69/93 درصد از پراکندگی به این صورت نام‌گذاری شدند: سلامت فردی وزندگی زناشویی زوجین؛ وضعیت اقتصادی و رفاه زندگی زوجین؛ مزایای فرزندآوری و توقعات زوجین؛ امنیت و امکانات اجتماعی اقتصادی محل زندگی؛ جلب حمایت و برنامه‌ریزی زوجین در مراقبت از فرزند؛ سلامت و ایمنی بارداری؛ و ارزش‌ها، امیدواری و آمادگی زوجین برای فرزندآوری. پایایی به روش ضریب آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه 0/869 و برای مقیاس‌های پرسشنامه در دامنه 0/906 تا 0/657 محاسبه شد.نتیجه‌گیری: پرسشنامه‌ی عوامل مرتبط با تصمیم برای فرزندآوری 31 گویه‌ای، طبق یافته‌های این مطالعه از ویژگی‌های روان‌سنجی مطلوب برخوردار بود. استفاده از این ابزار به پژوهشگران توصیه می‌شود و یافته‌های حاصل از آن برای سیاست‌گذاران و برنامه‌ریزان در حوزه‌ی جمعیت قابل‌استفاده است.

design and psychometrics of a questionnaire on factors related to the decision to childbearing

background: in this regard, a study was conducted with the aim of designing and psychometrically evaluating a questionnaire on factors related to the decision to childbearing.methods: the study was cross-sectional and was conducted on 200 married women of reproductive age and some of their husbands in isfahan. the questionnaire items were extracted and developed through a review of sources and a focus group session. the initial format of 75 questions underwent face and content validity (cvr, cvi), and the shortened format underwent construct validity, exploratory factor analysis, and reliability calculation using the cronbach’s alpha method. descriptive statistics and pearson correlation coefficient were used to report the data.findings: in the content validity determination stage 42 items were eliminated and 33 items remained (acceptable cvr > 0.42 and cvi > 0.79). in the internal consistency assessment stage, the scores of two items did not have a significant correlation with the total score of the questionnaire and they were eliminated. in the varimax exploratory factor analysis stage, 7 factors had eigenvalues greater than one and, explaining 69.93% of the variance, were named as follows: personal health and marital life of the couples; economic status and well-being of the couples; benefits of childbearing and expectations of the couples; security and socio-economic facilities of the place of residence; attracting support and planning of the couples in child care; health and safety of pregnancy; and values, hope and readiness of the couples for childbearing. reliability using the cronbach’s alpha coefficient was calculated as 0.869 for the entire questionnaire and ranged from 0.657 to 0.906 for the subscales.conclusion: according to the findings of this study, the 31-item factors related to the decision to childbearing questionnaire had favorable psychometric properties. the use of this tool is recommended to researchers and its findings are applicable for policymakers and planners in the population domain.