بررسی اثر ترمیم‌کنندگی عصاره‌ی هیدرواتانولی گلپر (heracleum persicum) بر زخم پوستی تمام ضخامت برشی در موش صحرایی

مقدمه: التیام زخم، فرایند طبیعی ترمیم بدن پس از آسیب می‌باشد. با توجه به ظرفیت آنتی‌اکسیدانی بالاو اجزای موثره فراوان، هدف از این مطالعه، بررسی تاثیر عصاره‌ی گلپر بر ترمیم زخم پوستی تمام ضخامت برشی در موش صحرایی بود.روش‌ها: پس از ایجاد زخم در 60 سر موش صحرایی، حیوانات به چهار گروه شاهد، کرم پایه، تیمارهای 1 و 2 (عصاره 5 و 10 درصد گلپر) تقسیم شدند. داروها روزانه و به مدت 14 روز استفاده شدند. در روزهای 7، 14 و 21 پس از ایجاد زخم، از محل ضایعه جهت بررسی هیستوپاتولوژیک و آزمایش‌های بیوشیمیایی نمونه‌برداری گردید.یافته‌ها: درمان با عصاره‌ی گلپر به ویژه عصاره‌ی 10 درصد، باعث کاهش قابل توجه ناحیه‌ی زخم در مقایسه با گروه شاهد شد. علاوه بر این، عصاره‌ی گلپر تعداد لنفوسیت‌ها را نسبت به گروه شاهد کاهش داد و تعداد فیبروبلاست‌ها را در مراحل اولیه و تعداد فیبروسیت‌ها را در مراحل بعدی بهبود زخم افزایش داد. همچنین ایجاد اپی‌تلیوم مجدد، نظم بافتی، الیاف کلاژن با بلوغ بیشتر و رگ‌های خونی با اندازه بزرگ، در گروه‌های تیمار بویژه عصاره‌ی 10 درصد در مقایسه با گروه شاهد بهبود مشخصی را نشان دادند. عصاره‌ی گلپر، میزان هیدروکسی پرولین و گلیکوزآمینوگلیکان‌ها را در مقایسه با گروه شاهد افزایش داده و نیز موجب افزایش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی تام و کاهش میزان مالون‌دی‌آلدهید در بافت زخم گردید.نتیجه‌گیری: استعمال عصاره‌ی گلپر، بویژه عصاره‌ی 10 درصد در روند التیام زخم موثر است. این ویژگی می‌تواند مربوط به اثر عصاره بر عروق خونی، تعدیل فاز التهابی، افزایش کلاژن و گلیکوزآمینوگلیکان‌ها و کاهش استرس اکسیداتیو باشد.

investigation of the healing effects of hydroethanolic extract of heracleum persicum on full-thickness incisional cutaneous wounds in rats

background: wound healing is the body’s natural repair process after injury. due to its high antioxidant capacity and many effective components, this study aimed to assess the impact of topically applied heracleum persicum extract on rat full-thickness incisional cutaneous wound healing.methods: after induction the wound, sixty male rats were divided into four groups: control, basal cream, h. persicum 5% and 10% and were treated daily with saline, basal cream, h. persicum 5% and h. persicum 10% for 14 days, respectively. the animals were euthanized at 7, 14 and 21 days post-injury, and samples were collected for histopathological and biochemical analysis.findings: a prominent decrease in the wound area was observed in the treatment groups, particularly h. persicum 10% compared to the control group. additionally, treatment with h. persicum decreased the number of lymphocytes and improved the number of fibroblasts at the earlier stages and increased the number of fibrocytes at the later stages of wound healing. also, re-epithelization, tissue alignment, higher maturity of the collagen fibers and large capillary-sized blood vessels revealed significant changes in the treatment groups, especially h. persicum 10% compared to the control group. h. persicum extracts increased hydroxyproline and glycosaminoglycans contents and elevated total antioxidant capacity, while decreased malondialdehyde compared to the control group.conclusion: this study showed that h. persicum promotes wound healing activity. this property can be attributed to its action on blood vessels, modulation of inflammation, its role in initiating more collagen and glycosaminoglycan production and decreasing oxidative stress.