ارزیابی سونوگرافی حجم و کسر تخلیه صفراوی در بیماران دیابتی: مطالعه مورد شاهدی

زﻣﯿﻨﻪ و ﻫﺪف: ﺷﯿﻮع ﺳﻨﮓ ﮐﯿﺴﻪ ﺻﻔﺮا در بیماران مبتلا به دیﺎﺑﺖ ملیتوس بیشتر از افراد غیردیابتی است. مکانیسم پاتوفیزیولوژیک تشکیل سنگ کیسه صفرا در بیماران دیابتی تیپ دو هنوز مبهم است. بنابراین؛ در این مطالعه مورد شاهدی بر آن شدیم که عملکرد حرکتی کیسه صفرا را به عنوان یکی از عوامل دخیل در اختلالات صفراوی در بیماران دیابتی نوع دو توسط سونوگرافی کیسه صفرا ارزیابی نماییم.مواد و روش ها: این مطالعه بر روی ﺗﻌﺪاد 54 ﻧﻔﺮ از اﻓﺮاد مبتلا به دیابت ملیتوس نوع دو ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﺮوه ﻣﻮرد و ﺗﻌﺪاد 51 ﻧﻔﺮ از اﻓﺮاد ﺳﺎﻟﻢ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ ﺳﻦ و ﺟﻨﺲ و bmi ﺑﺎ اﻓﺮاد دیابت ملیتوس نوع دو ﻫﻤﺴﺎن ﺳﺎزی ﺷﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﮔﺮوه ﺷﺎﻫﺪ انجام گرفت. برای تمامی افراد دو گروه، سونوگرافی در دو مرحله یکی در حالت ناشتا و دیگری پس از خوردن غذای سبک انجام گرفت. حجم کیسه صفرا در حالت ناشتا (v1) و پس از غذا (v2) اندازه گیری و در نتیجه کسر تخلیه (ejection fraction) کیسه صفرا محاسبه گردید. همچنین، در اﻳﻦ اﻓﺮاد، ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎی دﻣﻮﮔﺮاﻓﻴﻚ از ﻗﺒﻴﻞ ﺳﻦ، ﺟﻨﺲ، bmi و تعداد موارد زایمان  ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ. یافته ها: ﻧﺴﺒﺖ ﺟﻨﺴﯿﺖ، سن و تعداد موارد زایمان و شاخص توده بدنی در 2 ﮔﺮوه ﻣﻮرد و ﺷﺎﻫﺪ یﮑﺴﺎن ﺑﻮد(p> 0.05). در آنالیز تی تست مستقل، ارتباط معنی داری بین میانگین v1،  v2و ef در گروه مورد با گروه شاهد وجود نداشت(p> 0.05). همچنین ﺑﯿﻦ ﺟﻨﺴﯿﺖ و متوسط v1،  v2و ef در ﻫﺮ دو ﮔﺮوه اﺧﺘﻼف ﻣﻌﻨﯽ داری ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﺸﺪ(p> 0.05). میزان شیوع سنگ های صفراوی در گروه بیماران دیابتی به طور معنی داری بیشتر از گروه شاهد بود (026/ 0=p).  نتیجه گیری: نتیجه مطالعه حاضر شیوع بالای سنگ های صفراوی در بیماران دیابتی را تایید می نماید اما ارتباطی میان وضعیت حرکتی کیسه صفرای افراد دیابتی با افراد سالم وجود نداشت. بنابر این، احتمالا عوامل دیگری در تشکیل سنگ کیسه صفرای افراد دیابتی نقش دارد.

sonographic evaluation of gallbladder ejection fraction and volume in diabetics: a case control study

background and aim: prevalence of gallstones is higher in the patients with diabetes mellitus than in the non-diabetic patients. the pathophysiological mechanism of gallstone formation in type 2 diabetic patients is still unclear. the aim of this case-control study was to evaluate gallbladder motor function as one of the contributing factors to gallbladder dysfunction in type 2 diabetic patients by sonography of gallbladder.materials and methods: in this study our case group included 54 patients with diabetes mellitus and control group consisted of 51 healthy subjects. the groups were matched in regard to age, gender and bmi. ultrasound was performed for all subjects in the two groups while fasting and also after eating light meals. gallbladder volume was measured in the fasting state (v1) and after eating (v2), and ejection fraction of the gallbladder was calculated. also, in the subjects, demographic variables such as age, gender, bmi and number of childbirths were investigated. results: gender ratio, age, number of births and bmi were the same in both case and control groups (p> 0.05). independent t-test showed no significant relationship in the mean values of v1, v2 and ef between the case and control groups (p> 0.05). also, there was no significant difference between gender and mean values of v1, v2 and ef between the groups (p> 0.05). the prevalence of gallstones was significantly higher in the diabetic group than in the control group (p = 0.026).conclusion: the results of the present study confirmed the high prevalence of gallstones in the diabetic patients but there were no statistical difference between the groups in relation to gallbladder motor function. however, other factors may be involved in the formation of gallstones in the diabetic patients.