بررسی اثر تغییرات کاربری اراضی و اقلیمی بر اساس مدل‌سازی توزیعی بیلان آب: مطالعه موردی حوزه آبخیز لردگان

مدیریت صحیح منابع آب و استفاده از اراضی برای حفظ تعادل اکولوژیکی و پایداری خدمات اکوسیستم حیاتی است. تغییرات کاربری اراضی، از جمله تبدیل اراضی بایر و جنگل‏های مخلوط به مراتع، تاثیرات معناداری بر میزان برگاب، رواناب، تبخیر و تغذیه آب زیرزمینی دارند. در این مطالعه، تاثیر تغییر کاربری اراضی بر خدمات اکوسیستمی و پایداری محیط‏زیست در حوزه آبخیز لردگان با استفاده از مدل بیلان آبwetspass-m مورد بررسی قرار گرفته است. این مدل با استفاده از داده‏های ورودی از 9 ایستگاه هیدرواقلیمی واقع در حوزه آبخیز لردگان، تغییرات زمانی و مکانی در مولفه‏های بیلان آب را شبیه‏سازی کرده است. نتایج نشان می‏دهد که تغییر الگوی بارش و تعامل آن با دما و سایر عناصر اقلیمی در تبخیر و تعرق بالقوه و مصرف آب نقش دارند. این تحلیل تشریحی به بررسی دقیق این تاثیرات و ارائه راهکارهایی برای مدیریت بهینه منابع آب و حفظ خدمات اکوسیستمی می‏پردازد و دیدگاهی جامع در مورد تاثیر تغییرات کاربری اراضی بر مولفه‏های مختلف چرخه آب ارائه می‏دهد. همچنین، استراتژی‏هایی برای حفاظت از منابع آب در برابر تغییرات آینده پیشنهاد می‏کند. در این مطالعه، تحلیل تغییرات کاربری اراضی و تاثیر آن بر مولفه‏های بیلان آب نشان داد که تغییرات کاربری از جنگل به مراتع و اراضی کشاورزی، به ویژه در جنگل‏های مخلوط که بیشترین سهم را در تغذیه آب زیرزمینی داشته‏اند، منجر به تغییرات قابل توجهی در تبخیر واقعی، رواناب و برگاب شده است. تصمیمات آگاهانه در مورد توسعه و استفاده از زمین میتواند به حفظ منابع آب، جلوگیری از فرسایش خاک، و حفاظت از تنوع‏زیستی کمک کند. نتایج حاصل از مدل‏سازی بیلان آب شبیه‏سازی رضایت بخشی از جریان کل خروجی حوزه آبخیز لردگان را نشان داده و بر اهمیت تغییرات کاربری اراضی در مدیریت منابع آب و توسعه پایدار تاکید دارند.

assessment of the impact of land use and climate changes based on a distributed water balance modeling: a case study of the lordegan watershed

effective management of water resources and land use is essential for maintaining ecological balance and the sustainability of our vital ecosystem services. this study examines how land use changes affect ecosystem services and environmental sustainability in the lordegan watershed, utilizing a water balance model. land use changes, including the conversion of barren lands and mixed forests to rangelands, significantly affect interception, runoff, evaporation, and groundwater recharge. the model simulates temporal and spatial changes in water balance components using input data from nine hydro-climatic stations located in the lordegan watershed. the results indicate that changes in precipitation patterns and their interaction with temperature and other climatic elements influence potential evapotranspiration and water consumption. this detailed analysis examines these impacts and provides recommendations for optimal water resource management and ecosystem service preservation, offering a comprehensive view of the effects of land use changes on various components of the water cycle. it also proposes strategies for conserving water resources against future changes. the study's analysis of land use changes and their impact on water balance components reveals that the transition from forests to rangelands and agricultural lands, particularly in mixed forests with the highest contribution to groundwater recharge, has led to significant changes in actual evaporation, runoff, and interception. informed decisions regarding land development and use can help preserve water resources mangers, prevent soil erosion, and protect biodiversity. the water balance results demonstrate satisfactory simulation of the total streamflow from the lordegan watershed and underscore the importance of land use changes in water resource management and sustainable development.