شناسایی نوسان‌های کوچک و بزرگ سری زمانی بارش روزانه پلدختر

بارش به عنوان مهمترین عامل در شکل‌دهی حالت آب و هوا و تغییر آب در سطح زمین، سطح خاک و جو قلمداد می‌شود که هم به سبب تاثیرپذیری از بسیاری از فرایندهای جوی و هم به سبب تاثیر گرمایش جهانی، سری زمانی آن معمولا به صورت یک سیگنال نوسانی و چندمقیاسی نمایان می‌شود که از نوسان‌های محلی شدیدی برخوردار است. در این مطالعه نیر به منظور آشکارسازی نوسان‌های حدی کوچک و بزرگ در سری زمانی بارش روزانه ایستگاه سینوپتیک پلدختر از دو رویکرد تحلیل چندفرکتالی نوسان‌های روندزدایی شده (mf-dfa) و تحلیل موجک گسسته با بیشینه همپوشانی (modwt) استفاده شد. نتایح حاصل از تحلیل نوسان‌های سالانه، دو، چهار، هشت و 12 ساله حاکی از وجود سه دوره نوسانی در سیگنال بارش برای مقیاس سالانه هستند. به طوری که نوسان‌ها در دوره اول از رفتاری نسبتاً منظم با روند ثابت، در دوره دوم از روند کاهشی و سرانجام در دوره سوم از روند افزایشی و بسیار نوسانی برخوردارند. نوسان‌های حدی بزرگ دارای بیشینه‌ای در سال‌های 97-98 و نوسان‌های حدی کوچک دارای بیشینه‌ای در سال 1390 هستند. همچنین نتایج حاصل از تحلیل نوسان‌ها در مقیاس‌های زمانی یک تا 12 ساله نشان از کاهش نوسان‌های حدی کوچک و افزایش نوسان‌های حدی بزرگ دارد و در دوره‌های که بارش افزایش داشته، نوسان‌های بزرگ نیز افزایش شدیدی پیدا کرده‌اند و دوره‌هایی که مقارن با کاهش شدید بارش بوده‌اند، نوسان‌های حدی کوچک نیز افزایش شدیدی را نشان می‌دهند.

identification of small and large fluctuations of the daily rainfall time series of poldokhtar

precipitation is considered as the most important factor in shaping the state of climate and the change of water on the surface of the earth, the surface of the soil and the atmosphere. fluctuating and multiscale signal appears, which has strong local fluctuations. in this study, in order to detect extreme large and small fluctuations in the daily precipitation time series of poldokhtar synoptic station, two approaches of multifractal analysis of detrended fluctuations (mf-dfa) and discrete wavelet analysis with maximum overlap (modwt) were used. the results of the analysis of annual fluctuations, two, four, eight and 12 years indicate the existence of three fluctuation periods in the precipitation signal for the annual scale. so that the fluctuations in the first period have a relatively regular behavior with a constant trend, in the second period they have a decreasing trend and finally in the third period they have an increasing and highly fluctuating trend. extreme large fluctuations have a maximum in 2018-2019 and extreme small fluctuations have a maximum in 2011. also, the results of the analysis of fluctuations in the time scales of one to 12 years show a decrease in extreme small fluctuations and an increase in extreme large fluctuations, and in the periods when there was an increase in precipitation, there was an intense increase in large fluctuations and the periods that were parallel to an intense decrease in precipitation, extreme small fluctuations also show an intense increase.