بررسی تطبیقی میزان تاثیر اعتدال مزاج بر اخلاق ازنظر خواجه‌نصیرالدین طوسی و جوادی آملی

زمینه و هدف: اعتدال مزاج و سلامت بدن و قوای آن ازشاخصه های مهم و تاثیر گذار بر سلامت روحانی و از پایه های رشد و تکامل اخلاقی انسان است.مواد و روش: این نوشتار به روش توصیفی، تحلیلی با جمع آوری داده ها به روش کتابخانه ای به بررسی تطبیقی تاثیر اعتدال مزاج بر اخلاق از دیدگاه خواجه نصیرالدین طوسی و استاد جوادی آملی می پردازد.یافته ها: خواجه‌ نصیرالدین طوسی براساس مبانی و اصول فلسفی و اخلاقی خود در عین قبول ارتباط دوسویه نفس و بدن و تاثیر پذیری خلق کسبی از خلق طبیعی، خلق طبیعی را ناشی از مزاج و نحوه‌ ترکیب اخلاط چهارگانه دانسته و توجه به خلق طبیعی و تعدیل مزاج را برای رشد و تکامل اخلاقی فرد لازم میداند. استاد جوادی آملی نیزبه عنوان یک حکیم نوصدرایی با اعتقادت به وحدت وجودی نفس و بدن و تاثرات دوسویه آن ها برهم، معتقد به تاثیر مستقیم اعتدال مزاج در اعتدال قوای نفسانی و ادراک انسان است که زمینه سازپیدایش خصوصیت‌های اخلاقی می باشد. علی رغم تفاوت ها در علم النفس فلسفی و اصول اخلاقی، خواجه به تاثی از ابن مسکویه و ابن سینا در مقابل استاد جوادی املی به عنوان حکیم نوصدرایی، نقش اعتدال مزاج در نظام اخلاقی و تربیتی دو حکیم به عنوان یکی از مولفه های اصلاح و تربیت اخلاقی قابل توجه است.

a comparative study of the effect of temperance on morality from the perspective of khwaja nasir al-din tusi and javadi amoli

background and purpose: temperament and health of the body and its powers are important and influential characteristics of spiritual health and the foundations of human moral growth and development.materials and methods: this article, using a descriptive and analytical method and collecting data using a library method, conducts a comparative study of the effect of temperance on morality from the perspectives of khwaja nasir al-din tusi and professor javadi amoli. based on his philosophical and ethical principles and principles.findings: khwaja nasir al-din tusi, while accepting the two-way relationship between the soul and the body and the influence of the business nature on the natural nature, considers natural nature to be the result of temperament and the way of combining the four temperaments, and considers attention to natural nature and temperance adjustment necessary for the moral growth and development of the individual. professor javadi amoli, as a neo-sadraite sage, believes in the existential unity of the soul and the body and their mutual influences on each other, and believes in the direct effect of temperance on the moderation of human emotional powers and perception, which is the basis for the emergence of moral characteristics. despite the differences in philosophical psychology and ethical principles, khwaja was influenced by ibn miskawayh and avicenna, as opposed to professor javadi amli as a nausadraite scholar, the role of moderation in the moral and educational system of the two scholars is significant as one of the components of moral reform and education.