ازدواج و مسائل حقوقی آن در دورۀ رضاشاه با تکیه ‌بر مشروح مذاکرات مجلس و قوانین مصوب

این پژوهش با هدف بررسی بازتاب مسائل زنان در قوانین مصوب مجلس در دوران رضاشاه و با تکیه‌بر مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی در آن زمان صورت گرفته است. این نوشتار می‌کوشد پاسخی برای این پرسش‌ به دست دهد که در دورۀ ششم تا دورۀ دوازدهم تقنینیه چه مسائلی دربارۀ ازدواج دختران و مسائل حقوقی آنان مطرح و مصوب شد. پاسخ به این پرسش‌ می‌تواند در آشکار شدن قسمت‌های نادیده انگاشته شدۀ تاریخ مجلس و تحولات تاریخ اجتماعی ایران نقش بسزایی ایفا کند. قوانین محوری این پژوهش شامل «قانون راجع‌به ازدواج» و «قانون مدنی» است که در مجلس شورای ملی به تصویب رسید و به‌عنوان نقطۀ عطفی در زندگی زنان ایرانی در آمد. دستاورد این پژوهش این است که این قانون اساس قوانین و تحولات بعدی قرار گرفت که بر بستر ازدواج اتفاق افتاد و پس از آن برای دختران پانزده‌سالگی و برای پسران هجده‌سالگی حداقل سن برای ازدواج در نظر گرفته شد. ازدواج‌ها و طلاق‌ها باید در دفاتر رسمی ثبت می‌شدند و نیز مردان موظف به ارائۀ گواهی سلامت بودند. البته این قوانین پس از بازنمایی کاستی‌ها و راه‌های فرار، در مجالس بعدی بازنگری و اصلاح شدند. این مقاله به روش توصیفی‌تحلیلی نگاشته شده است و منابع آن عمدتاً با تکیه‌بر مذاکرات مجلس است که در اصل پیش‌زمینۀ فکری و گفتمانی تصویب چنین قوانینی است.

marriage and its legal issues during the reza shah era: based on the parliamentary debates and enacted laws

this research aims to examine the reflection of women's issues in the laws enacted by the parliament during the reza shah era, focusing on the records of the national consultative assembly debates of the time. the study seeks to answer the question of which issues related to girls' marriage and their legal rights were discussed and legislated during the sixth to twelfth legislative periods. addressing this question can play a significant role in uncovering overlooked aspects of parliamentary history and social transformations in iran's history. the key legislations in this research include the marriage law and the civil code, which were passed by the national consultative assembly and became pivotal milestones in the lives of iranian women. the findings of this research indicate that these laws laid the groundwork for subsequent laws and developments in marriage. for girls, the minimum marriage age was set at 15, and for boys, at 18. marriages and divorces were required to be officially registered, and men were mandated to present health certificates. however, due to apparent shortcomings and loopholes, these laws were reviewed and revised in subsequent parliamentary sessions. this article adopts a descriptive-analytical method, relying primarily on the parliamentary debates, which serve as the intellectual and discursive backdrop to the enactment of such laws.