ارزیابی حکمرانی سرزمین با تاکید بر پویایی روابط سازمانی (منطقۀ پژوهش: شهرستان گچساران)

به‌منظور دستیابی به برنامه‌ریزی جامع و هماهنگ منابع و همچنین تحقق حکمرانی موثر سرزمین، تعامل و همسویی دست‌اندرکاران مختلف سازمانی در قالب برنامه‌های مدیریت مشارکتی ضروری است. هدف این پژوهش، ارزیابی حکمرانی سرزمین با تاکید بر پویایی روابط سازمانی و تحلیل انسجام سازمانی به‌منظور ارزیابی اثربخشی طرح‌های توسعه در شهرستان گچساران است. ابتدا، 22 دست‌اندرکار سازمانی مرتبط با طرح آبادانی و پیشرفت منظومه‌های روستایی شناسایی و شبکۀ تبادل اطلاعات و همکاری بین این دست‌اندرکاران در دو دورۀ زمانی قبل و بعد از اجرای طرح بررسی شد. برای این منظور، شاخص‌های سطح کلان شبکه شامل تراکم، دوسویگی، انتقال‌یافتگی و میانگین فاصلۀ ژئودزیک و شاخص مرکز- پیرامونی در سطح میانی شبکه با استفاده از روش تحلیل شبکۀ اجتماعی اندازه‌گیری شد. نتایج نشان‌دهندۀ روند مثبت و افزایشی در انسجام و پایداری شبکۀ روابط سازمانی است. به‌طوری که شاخص تراکم 14.3 درصد، دوسویگی 8.2 درصد و انتقال‌یافتگی 11.9 درصد نسبت به قبل از اجرای طرح افزایش یافته است. همچنین نتایج شاخص مرکز- پیرامون نشان داد که با اجرای طرح و اضافه شدن سازمان‌هایی مانند جهاد کشاورزی، امور آب و میراث فرهنگی و گردشگری، تعداد ذی‌نفعان مرکزی افزایش یافته است که نشان‌دهندۀ انعطاف‌پذیری و تطبیق با نیازها و شرایط جدید در فرایند توسعه است. نتایج تحلیل همبستگی نیز نشان می‌دهد که اجرای طرح تاثیر مثبت و معناداری بر روابط تبادل اطلاعات و همکاری بین دست‌اندرکاران سازمانی داشته است. پیشنهاد می‌شود که شبکۀ سازمانی در دوره‌های منظم ارزیابی مجدد شود تا پایداری تغییرات، به‌ویژه در شاخص دوسویگی شناسایی شود و به بهبود حکمرانی سرزمین کمک کند.

evaluating land governance with emphasis on dynamics of organizational relationships (case study: gachsaran county)

the interaction and alignment of various organizational stakeholders through participatory management programs are essential in order to ensure comprehensive and coordinated resource planning as well as effective land governance. this study aims to evaluate land governance with a focus on the dynamics of organizational relationships and analyze organizational cohesion to assess the effectiveness of development plans in gachsaran county, iran. initially, 22 organizational stakeholders related to the rural development and improvement plan were identified, and the network of information exchange and cooperation among these stakeholders was examined over two time steps of before and after the implementation of the project. to achieve this, network-level metrics such as density, reciprocity, transitivity, and average geodesic distance, as well as core-periphery indices at the meso-level of network, were measured using social network analysis methods. the results indicate a positive and increasing trend in the cohesion and stability of the organizational relationship network. specifically, the density index increased by 14.3%, reciprocity by 8.2%, and transitivity by 11.9% compared to before the implementation of the project. additionally, the core-periphery index results revealed an increase in core stakeholders due to the addition of organizations such as the agriculture jahad, water affairs, and cultural heritage and tourism, reflecting flexibility and adaptation to new needs and conditions in the development process. the correlation analysis results further show that the plan has had a positive and significant impact on information exchange and collaboration among organizational stakeholders. thus, it is recommended that the organizational network should be periodically re-evaluated to identify the sustainability of changes, particularly in the reciprocity index in order to enhance the land governance.