حکمرانی اجتماعی و تحولات سرمایه اعتماد در ایران: مطالعه تطبیقی تاثیر انقلاب اسلامی 1357 و جنگ 12 روزه 1404

این مقاله به بررسی پویایی‌های حکمرانی اجتماعی و تحولات سرمایه اجتماعی، با تمرکز ویژه بر مفهوم اعتماد، در بستر تاریخ معاصر ایران می‌پردازد. با رویکردی تحلیلی و مقایسه‌ای، این پژوهش تاثیر دو رویداد کلان تاریخی—انقلاب اسلامی 1357 و جنگ 12 روزه اخیر (خرداد تا تیر 1404)—را بر الگوهای اعتماد درون‌گروهی، بین‌گروهی و نهادی در جامعه ایران تحلیل می‌کند. یافته‌ها نشان می‌دهد که انقلاب اسلامی، ضمن تقویت بی‌سابقه اعتماد درون‌گروهی میان نیروهای انقلابی و بازتعریف اعتماد نهادی، چالش‌هایی را برای اعتماد تعمیم‌یافته ایجاد کرد. در مقابل، جنگ 12 روزه اخیر، به عنوان یک تجاوز خارجی، به طرز چشمگیری به تقویت همبستگی ملی و اعتماد درون‌گروهی انجامید و بنابر گزارش رسانه‌های داخلی، بر اعتماد نهادی نیز تاثیر مثبتی داشت. این رویداد همچنین به بی‌اعتمادی جهانی نسبت به سیاست‌های ایالات متحده دامن زد. به طور کلی، نتایج پژوهش بر ماهیت پویا و واکنش‌پذیر اعتماد اجتماعی در مواجهه با شوک‌های بزرگ اجتماعی تاکید می‌کند و نقش حیاتی آن را به عنوان زیرساختی برای حکمرانی اجتماعی کارآمد در ایران برجسته می‌سازد.