ارزیابی ریسک توسعه صنعت تکثیر میگو در استان خوزستان

صنعت پرورش میگو در استان خوزستان با وجود پتانسیل‌های بالای اقتصادی، اشتغال‌زایی و توسعه صادرات غیرنفتی، با چالش‌های محیط زیستی، فنی و اقتصادی متعددی مواجه است که پایداری آن را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این پژوهش با بهره‌گیری از روش‌های ترکیبی تحلیل ریسک مبتنی بر عملکرد سیستم تولید (rbp)، تئوری دمپستر-شافر، تحلیل قابلیت اطمینان و تئوری امگا، به ارزیابی جامع ریسک‌های آشکار و پنهان این صنعت پرداخته است. مهم‌ترین ریسک‌های محیطی شامل کدورت بالای آب در خورهای استان (به‌ویژه ماهشهر) که هزینه تریتمنت آب را افزایش می‌دهد، فاصله از آب‌های آزاد دریایی و محدودیت‌های ناشی از مجاورت با تالاب بین‌المللی شادگان (مطابق کنوانسیون رامسر) شناسایی شد. از جنبه فنی، ضعف در برندینگ مراکز تکثیر لاروی در مقایسه با استان‌های پیشرو و وابستگی به نهاده‌های وارداتی، چالش‌های عمده محسوب می‌شوند. از سوی دیگر، مزیت‌های لجستیکی نظیر دسترسی به راه‌آهن سراسری و جاده‌های ترانزیتی، هزینه حمل محصول به بازارهای هدف مانند روسیه را تا 20 درصد کاهش می‌دهد. بر اساس یافته‌ها، کدورت آب (با امگای 0.75) به‌عنوان عامل اصلی کاهش نرخ بقای لاروها تاثیرگذار است. تغییرات اقلیمی تا سال 1410، کاهش 40 درصدی دبی آب شیرین رودخانه‌های استان را محتمل می‌سازد. شوربختانه ضعف در برندینگ، سهم بازار خوزستان را دست کم 15 درصد نسبت به رقبا کاهش داده است. راهکارهای پیشنهادی با تاکید بر مدیریت یکپارچه ریسک شامل: الف) ارتقای کیفیت آب از طریق فیلتراسیون پیشرفته و ایجاد ذخایر ژنتیکی لاروهای مقاوم به کدورت؛ ب) بومی‌سازی تولید نهاده‌ها (مانند خوراک لاروی و مولدین میگو) با استفاده از فناوری‌های نوین؛ ج) بهینه‌سازی لجستیک با تمرکز بر راه‌آهن برای کاهش هزینه‌های صادرات. این مطالعه بر ضرورت همگرایی بین‌بخشی (دولت، بخش خصوصی و مراکز پژوهشی) برای تبدیل خوزستان به قطب ملی تکثیر و پرورش میگو تاکید دارد.

a risk-based assessment of environmental constraints and infrastructure opportunities in khuzestan province

the shrimp culture industry in khuzestan province, iran, holds significant potential for economic growth, job creation, and export development. however, its sustainable expansion faces multifaceted risks stemming from environmental, technical, and economic challenges. this study employs an integrated risk assessment framework, combining production system risk analysis (rbp), dempster-shafer theory, reliability analysis, and omega theory, to evaluate hidden and evident risks in the industry. key environmental risks include high water turbidity in estuaries (e.g., mahshahr) that increases the costs of water treatment, distance from open seas, and ecological constraints near the shadegan wetland, a ramsar site. technical challenges involve lagging larval branding compared to leading provinces like bushehr and dependence on imported inputs. economically, the industry benefits from cost-effective logistics via transit roads and railways to target markets (e.g., russia) but suffers from high production costs and supply chain vulnerabilities. the analysis revealed critical findings including: water turbidity (omega = 0.75) directly reduces larval survival rates. rail transport reduces logistics costs by 20% compared to bushehr.climate change threatens freshwater availability, with a 40% projected decline in river discharge by 2030. weak branding decreases khuzestan’s market share by 15% relative to competitors. strategic recommendations emphasize enhancing water quality through advanced filtration systems, developing climate-resilient larvae, localizing input production, and strengthening cross-provincial collaborations for technology transfer. additionally, leveraging rail infrastructure for exports and rehabilitating the shadegan wetland through international partnerships are vital for sustainability. this study underscores the necessity of a systemic approach to risk management, integrating environmental stewardship, technological innovation, and policy support to position khuzestan as a global competitor in shrimp breeding.