الگوی حکمرانی مشارکتی برای تاب آوری زیرساخت های حیاتی در شهر هوشمند

در دهه‌های اخیر، شهرهای هوشمند با اتکا به فناوری‌های نوین، شبکه‌های داده و سیستم‌های مدیریت یکپارچه، به بستری برای ارتقای کیفیت زندگی شهروندان و بهبود کارایی زیرساخت‌ها بدل شده‌اند. با این حال، پیچیدگی فزاینده و وابستگی متقابل اجزای زیرساخت‌های حیاتی از شبکه‌های انرژی و آب تا سیستم‌های حمل‌ونقل و ارتباطات آن‌ها را در برابر تهدیدات طبیعی، فنی و انسانی آسیب‌پذیر ساخته است. در این میان، **الگوی حکمرانی مشارکتی** به‌عنوان رویکردی نوین، تلاش می‌کند با درگیر کردن تمامی ذی‌نفعان از دولت و بخش خصوصی تا جامعه مدنی و شهروندانظرفیت تاب‌آوری زیرساخت‌های حیاتی را افزایش دهد. این مقاله با رویکرد مروری نظام‌مند، به تحلیل ادبیات نظری و مطالعات کاربردی در حوزه پیوند میان حکمرانی مشارکتی و تاب‌آوری زیرساخت‌های حیاتی در شهر هوشمند می‌پردازد. یافته‌ها نشان می‌دهد که مشارکت معنادار شهروندان در تصمیم‌گیری، شفافیت داده‌ها، هم‌افزایی میان‌بخشی و استفاده از هوش مصنوعی و سامانه‌های هشدار سریع، نه تنها آمادگی سیستم را در مواجهه با بحران‌ها افزایش می‌دهد بلکه پایداری و کارایی بلندمدت زیرساخت‌ها را تضمین می‌کند. بر این اساس، مقاله چارچوب مفهومی تلفیقی‌ای ارائه می‌دهد که می‌تواند به‌عنوان راهنمای سیاست‌گذاران شهری برای ارتقای تاب‌آوری هوشمند در بستر حکمرانی مشارکتی مورد استفاده قرار گیرد.