تدوین شاخص جدید برای ارزیابی پسماندهای زباله در محیط ساحلی(مطالعه موردی)

با افزایش شهرنشینی، توسعه گردشگری و گسترش فعالیت‌های صنعتی در نواحی ساحلی شمال ایران، مسئله پسماندهای شهری و ساحلی به یکی از چالش‌های مهم زیست‌محیطی کشور تبدیل شده است. انباشت پسماندها علاوه بر تهدید سلامت انسان و اکوسیستم‌های آبی، کیفیت چشم‌انداز طبیعی و ظرفیت‌های اقتصادی مناطق گردشگرپذیر را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.شاخص‌های بین‌المللی موجود از جمله شاخص پاکی سواحل و شاخص پاکی محیط‌زیست هرچند ابزارهایی پرکاربرد در پایش آلودگی محسوب می‌شوند، اما به دلیل تفاوت شرایط اقلیمی، نوع پسماند و تراکم بالای گردشگران در سواحل دریای خزر، قادر به بازتاب دقیق وضعیت آلودگی این منطقه نیستند.هدف این پژوهش، طراحی و تدوین یک شاخص جدید و بومی برای ارزیابی پسماندهای ساحلی و شهری به ویژه سواحل شمالی ایران است. روش تحقیق شامل مرور شاخص‌های استاندارد جهانی و انجام بازدیدهای میدانی در سواحل منتخب استان مازندران به عنوان مطالعه موردی، جمع‌آوری داده‌های کمی، کیفی و در نهایت ارائه شاخص جدید پیشنهادی بوده است. شاخص جدیدی با عنوان ضریب اشغال پسماند بر اساس نسبت سطح اشغال‌شده پسماندها به مساحت نوار نمونه‌برداری طراحی گردید. نتایج آزمون این شاخص بر داده‌های واقعی نشان داد که این شاخص قادر است شدت واقعی آلودگی را بازتاب داده و اختلاف میان نقاط پاک، آلوده و بحرانی را با قابلیت تمایز بیشتری مشخص کند. بر اساس یافته‌ها، این ابزار می‌تواند مبنایی معتبر برای پایش زیست‌محیطی، مدیریت پسماند و سیاست‌گذاری استاندارد در حوزه محیط زیست ساحلی کشور باشد.