واکاوی مفهوم «وحدت» و «امت اسلامی» و راهبردهای برقراری آن در سیره گفتاری و عملی پیامبراکرم(ص) و به کارگیری آن برای حل اختلافات در دنیای امروز

در قرآن کریم، حضرت محمّد (ص)،‌ پیامبر رحمت (انبیاء/107) برای جهانیان، رسول دلسوز و مهربان نسبت به مومنان (توبه/128)، دارای خلق عظیم (قلم/4)، برترین اسوه حسنه (احزاب/21) برای بشریّت و جوامع انسانی، معرّفی و بر مسلمانان جهان، فرض شده است فارغ از هر گونه نژاد و رنگ و فاصله زمانی و مکانی، پیامبر اکرم(ص) را الگوی گفتاری و رفتاری و عملی در زندگی خود قرار دهند و با وحدت و همدلی با یکدیگر، امّت واحده را شکل دهند. بررسی راهبردهای اتّخاذ شده از سوی پیامبر (ص) در راستای 'وحدت' و 'امّت اسلامی' و به کارگیری آن در دنیای معاصر، برای رفع اختلافات و برقراری امّت اسلامی حائز اهمّیّت و قابل توجّه است. لذا مساله اصلى در پژوهش حاضر، این است که دو مفهوم «وحدت» و «امّت اسلامی» در منابع اسلامی چگونه تعریف شده و راهبردهای نبوی، در این راستا چه بوده است و چگونه می توان جامعه کنونی را به امّت واحده تبدیل کرد؟ این پژوهش با رویکرد توصیفی-تحلیلی و براساس متون اسلامی( قرآن، متون روایی، منابع لغوی و تفسیری و متون تاریخی) سامان یافته است. دستاورد این پژوهش، گویای آن است که پیامبر اکرم(ص) به دنبال برقراری وحدت همه جانبه، در میان تمام افراد بشر، فارغ از هر گونه دین و نژاد بودند و این مهمّ را با تدابیر خاصّ، در سه حیطه سیاسی و دینی-فرهنگی و اعتقادی در طول مدّت حکومت خویش در مدینه به کار گرفتند و امروزه، نیز، اگر منابع و مصالح برقراری صلح، مورد توجّه سران و رهبران مسلمان و غیرمسلمان قرار گیرد و در سطح جوامع، به درستی، احیا و به اجرا گذاشته شود، قطعا امّت واحده و جامعه آرمانی و ایده آل بشری شکل می گیرد.