جنگ و صلح در سیره پیامبراکرم

'مطالعه نسبت جنگ و صلح در سیره پیامبر اکرم ﷺ از مباحث بنیادین مطالعات اسلامی است. برخی دیدگاه‌ها، سیاست‌های ایشان را میان دو قطب جهاد و صلح متناقض می‌دانند، حال آن‌که با واکاوی انتقادی منابع تاریخی، روایی و فقهی دقیق سیره نبوی، می‌توان به موازنه‌ای عقلانی و راهبردی میان دفاع، جهاد و مصالحه دست یافت. پژوهش حاضر با روش توصیفی تحلیلی و اتکاء به منابع معتبر، به بررسی مفاهیم جنگ، دفاع، صلح و مصالحه در قرآن و سنت پرداخته و نمونه‌هایی همچون غزوات، صلح حدیبیه و مناسبات با قبایل مشرک و یهود را تحلیل می‌کند. هدف این پژوهش، تبیین الگوی تعامل پیامبر با دشمنان و شناسایی مولفه‌های تعیین‌کننده در انتخاب راهبردهای نظامی یا صلح‌آمیز است. یافته‌ها نشان می‌دهد که تصمیمات نظامی و صلح‌آمیز پیامبر بر اصولی چون دفع فتنه، حفظ جان مسلمانان، رعایت پیمان و تامین مصلحت امت استوار بوده است. بر این اساس، تدبیر نبوی در صلح حدیبیه و اتخاذ راهبرد دفاع پیشگیرانه در برخی غزوات، الگویی کارآمد برای سیاست‌ورزی عقلانی در مواجهه با تهدیدهای معاصر ارائه می‌دهد و قرائت‌های افراط‌گرایانه از جهاد را نقد و بازنگری می‌کند.'