ارزیابی حالات شناختی مغز از طریق تحریک شنوایی، چشایی و بویایی مبتنی بر تحلیل الکتروآنسفالوگرام

فعالیت‌های شناختی در محیط‌های آموزشی و کاری می‌توانند با ایجاد استرس، عملکردهایی مانند حافظه کاری و توجه را تحت تاثیر قرار دهند. شناسایی تغییرات حالات شناختی و ارزیابی مداخلات ایمن اهمیت زیادی دارد، زیرا می‌تواند به بهبود کارایی ذهنی و طراحی راهکارهای آموزشی و درمانی کمک کند. این پژوهش با هدف بررسی اثر تحریکات چندحسی شامل موسیقی، قهوه و عطر بر فعالیت مغزی و عملکرد حافظه کاری انجام شد. برای این منظور از پایگاه داده‌ای در دسترس شامل دو آزمایش مجزا استفاده گردید. در آزمایش نخست، تاثیر گوش دادن به موسیقی هنگام اجرای تکلیف n-back توسط 15 شرکت‌کننده (9 مرد و 6 زن) بررسی شد. در آزمایش دوم، اثر نوشیدن قهوه و استشمام عطر در همان تکلیف بر روی 13 شرکت‌کننده (10 مرد و 3 زن) مورد ارزیابی قرار گرفت. بدین منظور سیگنال‌های الکتروآنسفالوگرام چهارکاناله (9 af7، af8،tp و tp10) تحلیل شدند. طیف توان پنج باند فرکانسی (دلتا، تتا، آلفا، بتا و گاما) با روش ولش استخراج شد و مقایسه شرایط آزمایشی با آزمون ناپارامتری ویلکاکسون صورت گرفت. نتایج نشان داد که در بیشتر کانال‌ها تفاوت معناداری وجود نداشت، اما کانال 9 tp در باندهای بتا و گاما تغییرات معناداری نشان داد. این یافته بیانگر حساسیت ویژه این ناحیه به محرک‌های چندحسی و نقش آن در پردازش شناختی و حافظه کاری است. به طور کلی، نتایج حاکی از آن است که اثر تحریکات چندحسی بیشتر به صورت موضعی بروز می‌کند و می‌تواند مبنایی برای توسعه روش‌های غیرتهاجمی پایش شناختی و طراحی مداخلات هدفمند باشد.