طراحی مدل چندسطحی عوامل موثر بر مدیریت زنجیره تامین سبز در صنعت فولاد استان یزد با استفاده از مدل‌سازی ساختاری تفسیری

صنعت فولاد، به عنوان یکی از صنایع انرژی‌بر و آلاینده، نیازمند به‌کارگیری رویکردهای نوین برای حرکت به‌سوی توسعه پایدار و زنجیره تامین سبز است. هدف پژوهش حاضر، طراحی یک مدل چندسطحی از عوامل موثر بر مدیریت زنجیره تامین سبز در صنعت فولاد استان یزد با بهره‌گیری از روش مدل‌سازی ساختاری تفسیری است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از لحاظ روش، کیفی تحلیلی است. داده‌های پژوهش از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با 8 نفر از خبرگان حوزه زنجیره تامین و صنعت فولاد استان یزد گردآوری شده است. انتخاب خبرگان با استفاده از روش نمونه‌گیری گلوله‌برفی صورت گرفت. پس از استخراج عوامل کلیدی موثر بر زنجیره تامین سبز، روابط بین آن‌ها با استفاده از تکنیک مدل‌سازی ساختاری تفسیری مدل‌سازی و تحلیل شد. نتایج نشان داد که عواملی نظیر تعهد مدیریت ارشد، سیاست‌های نظارتی دولت، فرهنگ سازمانی، توانمندسازی کارکنان و همکاری با تامین‏‌کنندگان سبز در سطوح مختلف مدل قرار گرفته و نقش‌های متفاوتی در پیاده‌سازی موفق مدیریت زنجیره تامین سبز ایفا می‌کنند. تحلیل میک‌مک نشان می‌دهد که تعهد مدیریت ارشد و فرهنگ سازمانی پایدار به‌عنوان محرک‌های کلیدی با نفوذ بالا، بیشترین تاثیر را بر سیستم دارند. عوامل پیوندی همچون زیرساخت فناورانه و الزامات قانونی، نقاط حساس سیستم هستند که نیاز به مدیریت دقیق دارند، درحالی‌که عوامل وابسته همچون مدیریت پسماند عمدتاً متاثر از سایر عوامل عمل می‌کنند. این سلسله مراتب، لزوم تمرکز بر محرک‌های اصلی برای بهبود موثر سیستم را نشان می‌دهد.

designing a multilevel model of factors affecting green supply chain management in the steel industry of yazd province using interpretive structural modeling

designing a multi-level model of factors affecting green supply chain management in the steel industry of yazd province using interpretive structural modeling abstract: the steel industry, as one of the energy-intensive and polluting industries, requires the adoption of innovative approaches to move towards sustainable development and green supply chain. the present research aims to design a multi-level model of factors affecting green supply chain management (gscm) in the steel industry of yazd province, utilizing the interpretive structural modeling (ism) method. in terms of purpose, this study is applied, and regarding method, it is qualitative-analytical. research data were collected through semi-structured interviews with 8 experts in the field of supply chain and the steel industry of yazd province. the experts were selected using snowball sampling. after extracting the key factors affecting the green supply chain, the relationships between them were modeled and analyzed using the ism technique. the results indicated that factors such as top management commitment, government regulatory policies, organizational culture, employee empowerment, and collaboration with green suppliers are positioned at different levels of the model and play distinct roles in the successful implementation of gscm. micmac analysis reveals that top management commitment and a sustainable organizational culture, as high-influence key drivers, have the greatest impact on the system. linking factors, such as technological infrastructure and legal requirements, are sensitive points of the system that require careful management, while dependent factors like waste management are primarily influenced by other factors. this hierarchy underscores the necessity of focusing on the main drivers for the effective improvement of the system.