تحلیل محتوای پودمان اول کتاب شیمی فنی و حرفه ای بر اساس روش ویلیام رومی

کتاب درسی به‌عنوان منبعی رسمی و مشترک، نقش محوری در فرایند آموزش کشور ایفا می‌کند و مسیر فعالیت‌های آموزشی معلمان و دانش‌آموزان را در راستای اهداف برنامه‌ریزان آموزشی هدایت می‌نماید. ازاین‌رو، دقت در تدوین و نگارش محتوای این کتاب‌ها اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا محتوای آموزشی باید به‌گونه‌ای طراحی شود که یادگیرندگان را به سمت تحقق اهداف یادگیری سوق دهد. یکی از روش‌های ارزیابی کیفی محتوا، تحلیل محتوا است که به شناسایی نقاط قوت و ضعف کتاب‌ها کمک می‌کند. هدف پژوهش حاضر، بررسی میزان فعال یا غیرفعال بودن محتوای پودمان اول کتاب شیمی فنی‌وحرفه‌ای بر اساس الگوی ویلیام رومی است. بدین منظور، متن، تصاویر و پرسش‌های کتاب به‌طور جداگانه در سه طبقه فعال، خنثی و غیرفعال مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد ضریب درگیری متن (117/0) و تصاویر (09/0) هر دو کمتر از 4/0 بوده و بیانگر غیرفعال بودن آن‌هاست؛ به عبارت دیگر، این بخش‌ها موجب مشارکت فعال دانش‌آموزان در فرایند یادگیری نمی‌شوند. در مقابل، ضریب درگیری سوالات (3/6) بیشتر از 5/1 به‌دست آمد که نشان می‌دهد سطح پرسش‌ها از محتوای متن و توانایی یادگیرندگان بالاتر بوده و موجب کاهش درگیری موثر آنان می‌شود.

content analysis of the first module of the technical and vocational chemistry textbook based on william romme’s method

textbooks, as official and common educational resources, play a central role in thenational teaching–learning process by guiding teachers and students toward theobjectives defined by curriculum planners. therefore, precision in the design andwriting of textbook content is of particular importance, as educational materials shouldbe structured to direct learners toward achieving learning goals. one of the qualitativemethods used for evaluating educational content is content analysis, which helpsidentify the strengths and weaknesses of textbooks. the present study aimed toinvestigate the degree of activeness or passiveness of the content in the first module ofthe technical and vocational chemistry textbook based on william romme’s model.accordingly, the text, images, and questions of the book were separately analyzed inthree categories: active, neutral, and passive. the results showed that the interactioncoefficients of the text (0.117) and the images (0.09) were both less than 0.4, indicatingtheir passive nature and their limited contribution to active student participation in thelearning process. in contrast, the interaction coefficient of the questions (6.3) was higherthan 1.5, suggesting that the level of the questions exceeded the content and learners’capabilities, thereby reducing their effective engagement.