رشد فردی عدالت‌محور در دانشگاه اسلامی: بازخوانی ماموریت تربیتی آموزش عالی معارف اسلامی

در نظام آموزش عالی اسلامی، هدف نهایی آموزش معارف دینی، تربیت انسان مومن، آگاه و عدالت‌محور است؛ انسانی که میان دانش، اخلاق و مسئولیت اجتماعی پیوند برقرار می‌کند. پژوهش حاضر با عنوان الگوی آموزشی رشد فردی عدالت‌محور در دانشگاه اسلامی: بازخوانی ماموریت تربیتی معارف دینی در آموزش عالی با هدف تبیین الگویی مفهومی برای پیوند عدالت اسلامی با فرایند تربیت و آموزش در محیط دانشگاهی انجام شده است. این مقاله با رویکرد توصیفی–تحلیلی ، به تبیین الگوی آموزشی رشد فردی عدالت‌محور در دانشگاه فرهنگیان بعنوان دانشگاهی اسلامی می‌پردازد. داده‌ها بر پایه مطالعه تطبیقی منابع اسلامی (قرآن و آثار اندیشمندان مسلمان) و پژوهش‌های علمی در حوزه آموزش اخلاقی و تربیت اسلامی گردآوری شده‌اند. یافته‌ها نشان می‌دهد که رشد عدالت‌محور شامل سه سطح آموزشی است: خودآگاهی اخلاقی، خودسازی اقتصادی و خودرهبری تمدنی. بر این اساس، عدالت نه صرفاً یک مفهوم اجتماعی، بلکه چارچوبی آموزشی برای پرورش انسان جامع در دانشگاه اسلامی است. الگوی پیشنهادی پژوهش، آموزش عدالت را به‌عنوان راهبردی برای طراحی برنامه‌های درسی و فعالیت‌های تجربه‌محور (کارگاه‌های مالی–اخلاقی، پروژه‌های خدمت اجتماعی، و واحدهای معارف با محوریت عدالت) معرفی می‌کند. نتایج حاکی از آن است که اجرای چنین الگوهایی می‌تواند به نهادینه‌سازی ارزش‌های دینی، تحول در نگرش‌های مصرفی و تقویت هویت اخلاقی دانشجویان بینجامد. در نتیجه،دانشگاه فرهنگیان بعنوان دانشگاهی اسلامی از نهاد آموزشی صرف به محیطی برای رشد جامع و تمدن‌ساز تبدیل می‌شود.