الگو های آموزش معارف دینی در مراکز آموزشی کشور هندوستان

مقاله حاضر به بررسی تحولات تاریخی و الگوهای آموزش معارف دینی در مراکز آموزشی کشور هند می‌پردازد. نویسندگان با تقسیم تاریخ آموزش دینی این کشور به چهار دوره اصلی باستان، اسلامی، استعماری و پسااستعماری، تاثیر هر یک از این دوره‌ها بر سیاست‌های آموزشی معاصر را تحلیل کرده‌اند. در نظام کنونی هند که بر پایه سکولاریسم قانون اساسی استوار است، آموزش مستقیم معارف دینی در مدارس دولتی ممنوع بوده و به جای آن، بر آموزش «ارزش‌های اخلاقی مشترک» میان ادیان مختلف تاکید می‌شود. آموزش تخصصی هر دین به مدارس خصوصی و مذهبی، مانند مدارس اسلامی دیوبندیه، واگذار شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد این رویکرد دوگانه اگرچه در کوتاه‌مدت به مدیریت تنوع مذهبی و کاهش تنش‌های فرقه‌ای کمک کرده، اما با چالش‌های فلسفی عمیقی مانند گرایش به نسبی‌گرایی اخلاقی، فقدان مبنای عینی برای ارزش‌ها و سطحی‌شدن معنویت روبرو است. در مقابل، نظام‌های آموزشی دینی خاص، با حفظ پیوندی عمیق بین تعالیم دینی، اخلاق و زندگی روزمره، نشان داده‌اند که آموزش مبتنی بر حقیقت متعالی می‌تواند پایدار و تحول‌آفرین باشد. مقاله در پایان، ضمن نقد مبانی آموزش سکولار، بر قابلیت الگوبرداری از روش‌های نوین و غیرمستقیم آموزشی مانند فرآیند شفاف‌سازی ارزش‌ها، داستان‌گویی و نقش‌آفرینی برای انتقال عمیق‌تر ارزش‌ها در هر دو الگوی آموزشی تاکید می‌کند