اثرگذاری عاطفی و جایگاه آن در یاددهی–یادگیری مفاهیم دینی (با تاکید بر الگوی pck و مبانی اثرگذاری قرآنی)

اثرگذاری عاطفی یکی از بنیادی‌ترین سازوکارهای تربیت قرآنی است که با تاکید بر محبت، رافت، رفق، همدلی و ایجاد امنیت روانی، زمینه نفوذ پیام و تحول درونی را فراهم می‌سازد. با توجه به اینکه آموزش مفاهیم دینی، فراتر از انتقال گزاره‌های معرفتی بوده و متکی بر درونی‌سازی، تجربه زیسته و پیوند قلبی با محتواست، این پژوهش با هدف تبیین جایگاه اثرگذاری عاطفی در یاددهی–یادگیری مفاهیم دینی و تحلیل آن در چارچوب الگوی pck انجام شده است. پژوهش حاضر با روش توصیفی–تحلیلی و بر پایه تحلیل محتوای کیفی آیات قرآن، روایات و ادبیات تربیت دینی و نیز تحلیل تطبیقی مولفه‌های pck صورت گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که اثرگذاری عاطفی شرط فعال‌سازی یادگیری عمیق و زمینه‌ساز افزایش پذیرش پیام، کاهش مقاومت شناختی، تقویت انگیزش، و ایجاد رابطه‌ای امن و اعتمادمحور میان معلم و فراگیر است. همچنین نتایج نشان می‌دهد که در ساختار pck، عاطفه بخشی بنیادی از «دانش ارائه‌ی معنادار محتوا» و «دانش شناخت فراگیر» به‌شمار می‌رود و به معلم امکان می‌دهد تا مفاهیم انتزاعی دینی را به تجربه‌ای قابل‌لمس، درونی و زیسته تبدیل کند. جمع‌بندی پژوهش بیان می‌کند که بی‌توجهی به بعد عاطفی، آموزش دینی را به فعالیتی انتقالی و کم‌اثر فرو می‌کاهد؛ اما با محوریت‌بخشی به عاطفه، یادگیری از سطح شناختی به سطح قلبی ارتقا یافته و زمینه شکل‌گیری ایمان پایدار، نگرش دینی عمیق و رشد اخلاقی فراهم می‌شود.